Oxford Üniversitesi'nin de yer aldığı uluslararası bir araştırma ekibi, köpeklerin tarihine dair önemli bir keşfe imza attı. Nature dergisinde yayımlanan çalışma, köpeklerin en eski genetik izlerini ortaya koyarak, onların insanlık tarihindeki yerini binlerce yıl geriye taşıdı. Bu değerli kanıtların büyük kısmı Türkiye'den elde edildi.

Türkiye'deki Pınarbaşı'ndan Kritik Bulgular

Bilim insanları, antik DNA analizleriyle Avrupa ve Anadolu'daki arkeolojik kazılarda, günümüzden 14 ila 16 bin yıl öncesine ait (Geç Üst Paleolitik dönem) köpek kalıntılarını belirledi. Önceki en eski genetik kanıt 10 bin 900 yıl yaşındaydı; yeni bulgular ise bu tarihi yaklaşık 5 bin yıl geriye çekti.

Özellikle Türkiye'deki Pınarbaşı arkeolojik alanından elde edilen yaklaşık 15 bin 800 yıllık kalıntılar, köpeklerin insanların henüz avcı-toplayıcı olduğu buz çağında, tarım başlamadan evcilleştirildiğini gösteriyor. Diğer önemli örnekler ise İngiltere'nin Cough’s Cave bölgesi ve Sırbistan'daki kazılardan geldi.

Genetik Yakınlık ve Hızlı Yayılım

Anadolu ile Avrupa'daki ilk köpeklerin genetik açıdan birbirine çok benzediği tespit edildi; aralarındaki mesafe 4 binden fazla kilometreyi bulmasına rağmen. Bu durum, köpeklerin evcilleştikten sonra hızla yayıldığını ortaya koyuyor. Ayrıca, köpeklerin herhangi bir bitki veya hayvanın evcilleştirilmesinden en az 10 bin yıl önce insanlarla birlikte olduğu anlaşıldı.

Antik köpeklerin, Sibirya kurdu gibi Arktik ırklardan ziyade, günümüzdeki Boxer ve Saluki gibi Avrupa ve Orta Doğu kökenli türlerin atalarına daha yakın oldukları belirlendi.

Köpekler: Sadece Hayvan Değil, Kültürel Bir Değer

Araştırma, köpeklerin o dönemdeki insanlarla olan duygusal bağlarına da ışık tutuyor. Pınarbaşı alanından elde edilen veriler, insanların köpeklerini balıkla beslediğini gösterdi. Ayrıca köpeklerin kasıtlı olarak gömülmüş olmaları, onların iş arkadaşından öte kültürel açıdan değerli yoldaşlar olduğunu ortaya koyuyor.

Dr. Lachie Scarsbrook: "Bu keşif, köpeklerin diğer tüm evcil bitki ve hayvanlardan 10 bin yıl önce evcilleştirildiğini kanıtlayarak 'insanın en iyi dostu' unvanını hak ettiğini gösteriyor."