ABD ile İsrail arasındaki İran'a karşı yürütülen savaşın üzerinden üç hafta geçti ve durum giderek karmaşıklaşıyor. Başkan Donald Trump'ın kamuoyuna yaptığı açıklamalar, sahadaki gelişmelerle çoğu zaman çelişiyor.

Trump, savaşın "neredeyse tamamen sona erdiğini" söylerken, bölgeye yeni Amerikan kara birlikleri, aralarında bir Deniz Piyade Birliği'nin de bulunduğu unsurlar sevk ediliyor. Bombardıman ve füze saldırıları ise aralıksız devam ediyor.

Hürmüz Boğazı ve Bölgesel Gerginlik

Trump, stratejik öneme sahip ve dünya petrol ihracatının yüzde 20'sinin geçtiği Hürmüz Boğazı'nın açılmasının "basit bir askeri manevra" olduğunu ifade ediyor. Şu anda, yalnızca İran'ın onay verdiği gemiler bu sulardan geçebiliyor.

İran Ordusu'nun "yok edildiğini" iddia eden Trump'a karşın, İran'a ait insansız hava araçları ve füzeler bölgedeki hedeflere saldırılarını sürdürüyor. Saldırılar, ABD ve İngiltere'nin Diego Garcia üssüne kadar uzanmış durumda. Bu gelişmeler, İran füzelerinin İsrail'in Demir Kubbe savunmasını aşması ile bağlantılıdır.

Trump'ın Uyarısı ve Hedefler Listesi

Cumartesi akşamı Truth Social platformunda yaptığı açıklamada Trump, İran'ın 48 saat içinde Hürmüz Boğazı'nı "tamamen ve tehdit olmaksızın" açmaması halinde ABD ordusunun İran'daki enerji santrallerini hedef almaya başlayacağını bildirdi. "En büyüklerinden başlayacağız" ifadelerini kullandı.

Bir gün önce yine sosyal medya üzerinden paylaştığı mesajda ise, ABD'nin İran'a yönelik askeri hedeflerini sıralayarak bu hedeflere ulaşmada "gerçekten çok yaklaştıklarını" belirtti. Listede İran'ın askeri gücünün, savunma altyapısının ve nükleer programının zayıflatılması veya yok edilmesi ile bölgedeki ABD müttefiklerinin korunması yer aldı. Hürmüz Boğazı'nın kontrol altına alınması ise bu listeye dahil edilmedi.

Enerji Bağımlılığı ve Savaşın Geleceği

Trump, Körfez petrolüne bağımlı diğer ülkelerin Hürmüz Boğazı kontrolü sorumluluğunu üstlenmesi gerektiğini savunuyor. ABD'nin net enerji ihracatçısı olduğunu ve Orta Doğu petrolüne bağımlı olmadığını sık sık dile getiriyor. Ancak, küresel fosil yakıt piyasasının dinamikleri nedeniyle petrol fiyatlarındaki dalgalanmalar doğrudan ABD'deki yakıt fiyatlarını etkiliyor.

Trump'ın açıklamalarında İran rejim değişikliğine yönelik bir çağrı bulunmuyor. Savaşın ilk günlerinde dile getirdiği "koşulsuz teslimiyet" talebi ve ülkenin sonraki liderini onaylama ifadeleri de geri planda kaldı.

ABD Kara Birliklerinin Bölgeye Sevkiyatı

ABD'nin, İran'ın ana petrol ihracat terminali Hark Adası'nı ele geçirme planı üzerine askeri uzmanlar değerlendirmeler yapıyor. Böyle bir hamle, İran'ın petrol sevkiyatını durdurarak ülkeyi önemli bir gelir kaynağından mahrum bırakabilir ve çatışmaların sona ermesi karşılığında Washington'un daha fazla taviz almasını sağlayabilir.

ABD medyasına göre, yaklaşık 2.500 askerden oluşan bir Deniz Piyade Birliği Japonya'dan Orta Doğu'ya gönderildi ve önümüzdeki günlerde bölgeye ulaşması bekleniyor. California'daki başka bir birlik de Nisan ortasında bölgeye varacak.

Trump, Cuma günü yaptığı açıklamada ABD'nin kara birliklerini gönderdiğini yalanlamadı ancak "Gönderiyor olsaydım da size söylemezdim" diyerek netlik sağlamadı. Bu durum, Trump'ın siyasi açıklamaları ve askeri kararları ile ilişkilendirilebilir.

İran'ın Uyarıları ve Kongre Tepkileri

İran devlet medyası, Hark Adası'na yönelik herhangi bir saldırının Kızıldeniz'de "güvensizlik" yaratacağını ve bölgedeki enerji tesislerini "ateşe vereceğini" duyurdu. Bu uyarı, ABD'nin çatışmayı tırmandırmasının Amerikan askerlerini İran misillemelerine daha açık hale getireceğine işaret ediyor.

ABD medyasına göre Trump yönetimi, İran'daki askeri operasyon için Kongre'den 200 milyar dolarlık acil fon talep etmeye hazırlanıyor. Bu, Beyaz Saray'ın uzun ve maliyetli bir çatışmaya hazırlandığını gösteriyor.

Kongre'den gelen tepkiler ise temkinli. Teksaslı Cumhuriyetçi Temsilci Chip Roy, "Cepheye asker gönderilmesinden bahsediyoruz. Bu tür uzun süreli bir faaliyetten söz ediyoruz. Bunun nasıl finanse edileceği ve görevin ne olduğu konusunda çok daha fazla bilgilendirme yapmaları gerekiyor" dedi.

Belirsizlik Devam Ediyor

Savaş, askerlerin, siyasetçilerin ve kamuoyunun algısını bulanıklaştıran bir "sis perdesi" altında ilerliyor. İran savaşı şu anda bir dönüm noktasında bulunuyor ancak bundan sonraki yönü hâlâ belirsizliğini koruyor.