Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Başkanı Prof. Dr. Erol Özvar, Organize Sanayi Bölgeleriyle Entegre Meslek Yüksekokulu Modeli'ni (OSB-MYO) sadece belirli bölgelerle sınırlı kalmayarak Türkiye genelinde uygulanabilir ve sürdürülebilir hale getirmeyi amaçladıklarını açıkladı.

YÖK'te düzenlenen "Organize Sanayi Bölgelerinde Meslek Yüksekokullarının Yaygınlaştırılması Toplantısı"nda konuşan Özvar, mevcut OSB-MYO sayısını artırmak, etkinliklerini güçlendirmek ve modeli yaygınlaştırmak için istişarelerde bulunduklarını belirtti.

İstihdam Oranı Düşük Programlar Gözden Geçiriliyor

Özvar, üniversitelerin başarısının sadece mezun sayısı veya kontenjan doluluğu ile değil, mezunların iş gücü piyasasına ne kadar sürede katıldığı, sektörel beklentilere uyumları ve istihdam performanslarıyla ölçüldüğünü vurguladı. Mezunların istihdam oranı düşük, sektörde karşılığı kalmayan ya da işlevini yitirmiş programlar üzerinde revizyon yapıldığını, gerekirse kapatıldığını, dönüştürüldüğünü veya kontenjanlarının azaltıldığını ifade etti.

OSB-MYO Modeliyle Teorik Bilgi Uygulama Alanında Deneyimleniyor

Özvar, dünya genelinde mezun profili ile iş gücü piyasasının ihtiyaçları arasındaki uyumsuzluğun iş bulamayan mezunlar ve nitelikli çalışan arayan işletmeler sorununu doğurduğunu belirtti. Geleneksel meslek yüksekokulu modelinin bu beklentilere yanıt vermekte zorlandığını dile getiren Özvar, OSB-MYO ve güçlendirilmiş uygulamalı eğitim modelinin bu sorunların üstesinden gelmede umut vadettiğini kaydetti.

2018’de başlayan OSB-MYO uygulamalarının 2025 itibarıyla 21 üniversitede 22 okulda devam ettiğini söyleyen Özvar, geçen yıl bu okullara yaklaşık 110 milyon lira destek sağlandığını, 119 farklı programda 7 bin 327 öğrencinin faydalandığını aktardı. 2024’te yayımlanan Genel Değerlendirme Raporu'nun OSB-MYO’ların performansı, uygulamalı eğitim kapasitesi ve mezun istihdam oranlarını kapsamlı şekilde ortaya koyduğunu belirtti.

Modelde teori ile üretim arasındaki mesafenin büyük oranda ortadan kalktığını ifade eden Özvar, öğrencilerin eğitim süresince fabrika, atölye ve laboratuvarlarda pratik yaparak iş ortamını tanıdığını ve sektörel beklentileri kavradığını söyledi.

7 Pilot İlde 120 Bin Öğrenci OSB-MYO'dan Yararlanacak

OSB-MYO modelinde sanayinin eğitim sürecine önemli katkı sağladığını belirten Özvar, yakın iş birliği ve istişare mekanizmalarının devam edeceğini vurguladı. Ankara, İzmir, Gaziantep, Bursa, Kocaeli, İstanbul ve Konya olmak üzere 7 pilot ilde başlatılan çalışmanın üç ana amaca hizmet edeceğini açıkladı: Mesleki eğitimin iş gücü piyasasıyla uyumunu artırmak, üniversite-sektör eşleşmesini veri temelli güçlendirmek ve bölgesel planlama ile kontenjan optimizasyonu sağlamak.

Bu pilot uygulamada 10’dan fazla çalışanı olan işletmeler ve 185 ön lisans programının 88 farklı NACE koduyla eşleştirildiğini aktaran Özvar, 7 pilot ilde yaklaşık 120 bin öğrencinin 3+1 uygulamasından faydalanabileceğini belirtti. Bu çalışmayı mesleki eğitimin yeniden yapılandırılması için kapsamlı bir dönüşüm sürecinin referans noktası olarak gördüklerini ifade etti.

Modelin Sürdürülebilirliği İçin İş Birlikleri Güçlendiriliyor

Özvar, uygulamanın gerçek anlamda hayata geçmesi için Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, sektör temsilcileri, işverenler ve kamu kurumlarının desteğinin gerekli olduğunu vurguladı. Mesleki eğitimin sadece uygulama süresini artırmakla değil, sektörle kurumsal ve sürekli iş birliği zeminleri oluşturarak güçlendirilmesinin önemine işaret etti.

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile imzalanan iş birliği protokolünü stratejik bir adım olarak değerlendiren Özvar, her ilde en az bir meslek yüksekokulunun o ilin ticaret veya sanayi odasıyla yapısal ilişkiler kurmasını hedeflediklerini belirtti. Bu sayede müfredat güncellemeleri, uygulama ve staj imkanlarının çeşitlendirilmesi, mezunlarda talep edilen becerilerin sistematik olarak tanımlanması sağlanacak.

Benzer iş birliğinin İstanbul Sanayi Odası ile yürütüldüğünü ve üniversite-sanayi etkileşiminin derinleşip sürdürülebilir hale getirildiğini ifade eden Özvar, büyük sanayi merkezlerinde teknolojik dönüşüm hızına bağlı olarak beceri ihtiyaçlarının düzenli analiz edilmesinin hayati önemde olduğunu söyledi.

İstanbul Sanayi Odası ve İŞKUR ile sektörel anket çalışmalarının yapıldığını belirten Özvar, bu sayede orta ve uzun vadeli insan kaynağı beklentilerinin değerlendirilip ön lisans ve lisans programlarının güncellenmesinin mümkün olduğunu kaydetti.

Toplantıyı uzun soluklu ve kurumsal iş birliği sürecinin başlangıcı olarak nitelendiren YÖK Başkanı, OSB-MYO modelini tüm Türkiye’de uygulanabilir ve sürdürülebilir hale getirmeyi amaçladıklarını sözlerine ekledi.