Son günlerde Güney Kıbrıs'taki İngiliz askeri üslerine yönelik insansız hava aracı (İHA) saldırıları bölgedeki güvenlik kaygılarını artırdı. Ancak, bu olaylar NATO ve Avrupa Birliği tarafından kolektif savunma mekanizmalarının devreye girmesine yol açmadı.

İHA Saldırıları ve NATO'nun Tepkisi

Pazar günü gerçekleşen ve sınırlı hasara neden olan saldırının ardından, Akrotiri'deki İngiliz üssüne yönelik iki drone Pazartesi günü etkisiz hale getirildi. İngiltere'nin NATO üyesi olmasına rağmen, ittifak içinde bir kaynak Euronews'e verdiği bilgide, 32 müttefik arasında bu olayla ilgili özel bir görüşmenin yapılmadığını ve saldırının şu aşamada sınırlı ölçekte değerlendirildiğini belirtti.

NATO müttefikleri, toprak bütünlükleri, siyasi bağımsızlıkları veya güvenliklerinin tehdit altında olduğunu düşündüklerinde 4. Madde'yi devreye alarak tüm müttefiklerle istişare yapabiliyor. Bu madde en son geçen yıl Eylül ayında Rusya'nın hava sahası ihlalleri sonrası Polonya tarafından kullanılmıştı.

NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, Salı günü Kuzey Makedonya ziyareti sırasında, askeri ittifakın Orta Doğu'daki gelişmelere direkt müdahil olmadığını vurguladı. Rutte, gerektiğinde "NATO topraklarının her karışının savunulacağını" ifade ederek, İran'ın nükleer ve balistik füze kapasitesine yaklaşmasının ciddi bir durum olduğunu söyledi.

Rutte ayrıca, Ayetullah Ali Hamaney'in sahneden çekilmesinin ve İran'ın nükleer ile balistik kapasitesinin zayıflatılmasının olumlu olduğunu belirtti. İran'a yönelik operasyonun ABD ve İsrail tarafından yürütüldüğünü ve bazı müttefiklerin destek sağladığını, ancak bunun ikili düzeyde gerçekleştiğini yineledi.

Avrupa Birliği ve Bölgesel Destek

AB üyesi olmayan Güney Kıbrıs, Yunanistan ve Fransa gibi üye devletlerden destek alıyor. Yunanistan, adaya dört F-16 savaş uçağı ve iki fırkateyn gönderdi. Güney Kıbrıslı bir yetkili, Fransa'nın da füzesavar ve anti-drone sistemleri ile bir fırkateyn sağladığını Euronews'e doğruladı.

Güney Kıbrıs Cumhurbaşkanı Nikos Hristodulidis, Almanya Başbakanı Friedrich Merz ve İtalya Başbakanı Giorgia Meloni ile temas halinde olduğunu açıkladı. Ancak Avrupa Komisyonu Sözcüsü Paula Pinho, Salı günü yaptığı açıklamada, bu desteklerin ikili anlaşmalar kapsamında sağlandığını ve AB'nin karşılıklı savunma maddesiyle ilgili şu ana kadar özel bir görüşme yapılmadığını söyledi. Bu durum, Avrupa Birliği'nin üyelik süreçlerinde sağladığı destek ile paralellik gösteriyor.

Pinho, "Kıbrıs Cumhuriyeti'nin doğrudan hedef alınmadığı oldukça açık görünüyor. Elbette bu durum halk arasında endişe yaratıyor. Üye devlete yönelik herhangi bir tehdit karşısında dayanışma içinde olduğumuzu ifade etmek istedik" dedi.

AB'nin karşılıklı savunma maddesi olan 42.7'nin devreye alınması ise ancak silahlı saldırıya maruz kaldığını iddia eden üye devletin hukuki ve siyasi değerlendirmesi sonrası gündeme gelebilir. Bu tür mekanizmaların nasıl işlediğine dair detaylar, AB'nin kolektif savunma ve üyelik süreçleri kapsamında ele alınmaktadır.