ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Macaristan'ın başkenti Budapeşte'den dönüşü sırasında gazetecilere verdiği demeçte, İsrail'in Lübnan'a yönelik saldırılarının İran ile yapılan geçici ateşkesi ihlal edip etmediği sorusuna yanıt verdi.

Vance, "Asla böyle bir taahhütte bulunmadık ve böyle olacağına dair hiçbir işaret vermedik" ifadelerini kullandı. Uçağa bindiğinde tam bir rapor alması gerektiğini belirten Vance, İsraillilerin müzakerelerin başarılı olması için Lübnan'da geri adım atmayı teklif ettiğini, ancak bunun ateşkesin bir parçası olmadığını kaydetti.

İran'ın Tutumu ve Bölgedeki Durum

ABD'nin böyle bir taahhütte bulunmamasına rağmen, İran'ın müzakerelerin Lübnan nedeniyle bozulmasını istiyorsa bunun Tahran'ın kararı olacağını söyleyen Vance, bunun aptalca olduğunu düşündüklerini ancak bunun İran'ın seçimi olduğunu belirtti.

Vance, bugün Hürmüz Boğazı'ndaki trafik artışı ile petrol fiyatlarında düşüş yaşandığını aktardı. ABD Başkanı Donald Trump’ın Amerikan halkı için iyi bir anlaşma yaptığını savunan Vance, İranlıların bir sonraki adımı atması gerektiğini; aksi takdirde Başkan'ın savaşa dönmek için birçok seçeneğe sahip olacağını dile getirdi.

Müzakerelerin Ana Konuları ve Öneriler

İran'ın elinde bulunan zenginleştirilmiş uranyum stokunun müzakerelerin önemli maddelerinden biri olduğunu vurgulayan Vance, nükleer silah üretiminin önüne geçilmesi gerektiğini belirtti. Vance, "Başkan net bir şekilde, nükleer yakıtı istediğimizi ifade etti. ABD'nin belirli talepleri var, İranlıların da müzakerelerden kazanacakları şeyler bulunuyor" dedi.

Başkan’ın yaptırımların kaldırılmasından ve ekonomik ortaklıklardan bahsettiğini, ancak İranlıların nükleer silah geliştirmeye yakın herhangi bir faaliyeti durdurmaya kesin taahhüt vermedikçe bu gelişmelerin gerçekleşmeyeceğini söyledi. Vance, ABD'nin tüm kozlara sahip olduğunu ve şu anda iyi bir konumda olduklarını ifade etti.

3 Farklı 10 Maddelik Öneri Üzerine

Basında dolaşan üç farklı 10 maddelik öneriye değinen Vance, müzakerelerde yer alan biri olarak konuya açıklık getirmek istediğini belirtti. Vance, "10 maddelik ilk öneri, ChatGPT tarafından yazıldığı düşünülen ve Steve Wittkoff ile Jared Kushner'e sunulan bir öneriydi. Bu öneri anında reddedildi" dedi.

İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf’ın ABD ile üzerinde anlaşılan 10 maddelik önerinin üç temel maddesinin ihlal edildiğine dair açıklamalarına ilişkin Vance, müzakereler öncesinde bazı anlaşmazlık noktaları olduğunu, bu durumun çok sayıda anlaşma maddesi olduğunu gösterdiğini söyledi.

Vance, Kalibaf’ın İngilizceyi ne kadar iyi anladığını merak ettiğini belirterek, onun dile getirdiği bazı hususların yürütülen müzakereler bağlamında mantıklı gelmediğini ifade etti.

Ateşkesin Doğası ve Bölgesel Gelişmeler

Trump'ın ateşkesi ilan etmesinden bir saat sonra İranlıların birçok füze fırlattığını ve İsrail'in karşılık verdiğini hatırlatan Vance, "Ateşkesin doğası budur. Hiçbir ateşkes tamamen kesintisiz gerçekleşmez" dedi. Bu gelişmeler, İsrail Ordusu'nun Güney Lübnan'da 300'den fazla yapıyı yıkması ile bölgedeki durumu daha da karmaşık hale getiriyor.