Avrupa Birliği (AB) Türkiye Delegasyonu'nun Brüksel'de düzenlediği basın programında Sözcü, AB'nin SAFE (Savunma Alanında Finansman ve Ekipman) programına ilişkin güncel gelişmeleri paylaştı. Türk gazetecilerle bir araya gelen Sözcü, Türkiye'nin savunma sanayisinin gücüne vurgu yaptı.

Türkiye'nin SAFE Programına Katılım Koşulları

Türkiye'nin aday ülke statüsüyle belirli şartlar altında SAFE programına dahil olabileceğini belirten Sözcü, "Türkiye'nin savunma sanayisi, SAFE savunma projelerinin bileşenlerinin yüzde 35'ine kadar katılım sağlayabilir" dedi. Sözcü, bunun Türkiye'nin ürettiği tüm ürünleri satın almasının mümkün olduğu anlamına geldiğini ifade etti.

Ancak programın satış boyutunda, Türkiye'nin SAFE'a tam entegrasyonu için ikili anlaşma imzalanması gerektiğini kaydeden Sözcü, bu anlaşmanın şu anda sadece Kanada ile yapıldığını söyledi. Böylece AB üye devletleri, Komisyon'dan aldıkları kredilerle Kanada savunma sanayisinden sınırlama olmadan satın alma yapabiliyorlar.

"Türkiye'nin çok güçlü bir savunma sanayisi var" diyen Sözcü, SAFE ve diğer savunma programlarının tasarım gereği açık olduğunu vurguladı. Ayrıca aday ülke statüsünün Türkiye'ye Avrupa'da üretilen ürünleri sınırsız satın alma avantajı sağladığını belirtti.

AB Üyesi Ülkelerin SAFE Program Durumu

Sözcü, SAFE programına başvuran 19 ülkeden 16'sının ulusal planlarının onaylandığını, Fransa, Çekya ve Macaristan'ın ise onay sürecinde olduğunu bildirdi.

AB'nin Savunma ve Güvenlik Politikası

AB'nin savunma ve güvenlik alanında ortak bir yaklaşım benimsemesi gerektiğini söyleyen Sözcü, "Bir üye ülkeye yönelik tehdidin tüm AB'ye yapılmış bir saldırı sayılması gerektiği konusunda netiz" dedi. Sözcü, AB'nin dayanışma içinde birlikte hareket etmeye hazır olması gerektiğini ifade etti.

AB'nin savunma üretiminde bağımsızlığının artırılması gerektiğini belirten Sözcü, "Tüm AB üye ülkelerinin arkasında olacağız ve NATO'nun desteğini alacağız. Yaptığımız her şey mevcut uluslararası kuruluşları tamamlayıcı nitelikte" diye ekledi.

SAFE Mekanizması ve Finansman

AB'nin Rusya'dan kaynaklanan tehditler, Ukrayna'daki savaş ve ABD'nin önceki yönetiminin baskıları sonucu oluşturulan "Savunmada 2030 Hedefleri" kapsamında yer alan SAFE mekanizması, 29 Mayıs 2025 tarihinde yürürlüğe girdi. Bu kapsamda AB ülkeleri, Ukrayna ve Avrupa Ekonomik Bölgesi'ne dahil Norveç, Lihtenştayn ile İzlanda, 150 milyar avroya kadar kredi kullanarak ortak tedariklere katılabiliyor.

Bu ülkeler, birbirlerinin savunma sanayilerinden ortak satın alımlar yapabiliyor. Aday ülkeler ve Kanada gibi AB ile anlaşma imzalayan ülkeler de programa dahil olabiliyor ancak üretilen savunma ürünlerinin bileşenlerinin en az yüzde 65'inin Avrupa içinden gelmesi gerekiyor.

9 Eylül tarihinde AB, başvuran 19 üye ülke arasında 150 milyar avroluk savunma fonunun ön dağıtımını gerçekleştirdi. En yüksek pay 43 milyar 734 milyon avro ile Polonya'ya ayrılırken, Fransa 16 milyar 217 milyon avro, İtalya ise 14 milyar 900 milyon avro aldı. Bu ülkeler ulusal savunma planlarını 1 Aralık 2025 itibarıyla AB Komisyonu'na sundular.

Türkiye'nin savunma sanayisindeki gücüne ve AB ile işbirliği potansiyeline dair detaylar için Polonya'nın Türkiye ile savunma işbirliği haberini inceleyebilirsiniz.

AB'nin savunma alanındaki ortak yaklaşımı ve dayanışma vurgusu, Avrupa Beşlisi'nin ortak İHA üretimi taahhüdü ile paralellik gösteriyor.