Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı ve COP31 Başkanı Murat Kurum ile Sıfır Atık Vakfı Başkanı ve COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş'ın katılımıyla düzenlenen programda, Birleşmiş Milletler üst düzey temsilcileri ve uluslararası paydaşlar da yer aldı.

Sıfır Atık Hareketi, kurucusu ve Birleşmiş Milletler Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu Başkanı Emine Erdoğan'ın liderliğinde şekillenen bir süreç olarak, Birleşmiş Milletler tarafından 30 Mart Uluslararası Sıfır Atık Günü ilan edildi. Bu gün, atık yönetimi ve sürdürülebilirlik bilincinin küresel ölçekte yaygınlaşmasına öncülük ediyor. Bu yıl "Gıda Atığı" temasıyla gerçekleştirilen etkinlik, Birleşmiş Milletler ev sahipliğinde yapıldı.

İki Gün Boyunca 20'den Fazla Görüşme

Sıfır Atık Vakfı Başkanı Samed Ağırbaş, etkinlik süresince Bakan Murat Kurum ile birlikte 20'den fazla görüşme gerçekleştirdiklerini açıkladı. Ağırbaş, dünyada 800 milyondan fazla insanın elektriğe erişimi olmadığını ve iklim değişikliği nedeniyle çeşitli sorunların yaşandığını belirtti. Önümüzdeki 10 yıl içinde 132 milyondan fazla insanın yoksullaşmasının beklendiğini ifade eden Ağırbaş, atık sorunlarının su ve hava kirliliğine yol açtığını ve gerçek çözümler için COP toplantılarında tüm taraflarla görüşmeler yürüttüklerini dile getirdi.

Sıfır Atık Vizyonu 93 Ülkede Benimsendi

Ağırbaş, Sıfır Atık hareketinin Türkiye'nin dünyaya sunduğu bir vizyon olduğunu vurguladı. Vakfın kurucusu ve Onursal Başkanı Emine Erdoğan'ın liderliğinde, diyalog ve uzlaşı ile ilerlediklerini belirten Ağırbaş, Türkiye’de kadınların başlattığı bu hareketin bugün 193 ülkede karşılık bulduğunu söyledi.

Gelecek Nesillere Miras

Ağırbaş, sıfır atığın sadece atık yönetimi değil, üretimden tüketime kaynak kullanımının köklü bir değişimi olduğunu anlattı. İsrafın önlenmesi, süreçlerde verimliliğin artırılması ve kaynakların ekonomiye geri kazandırılması gerektiğini belirtti. COP31 yolunda bu yaklaşımın iklim hedeflerini gerçekleştirecek somut ve insani bir köprü olduğunu ifade etti. Ağırbaş, "Yan yana durarak gelecek nesillere israfın yenildiği, açlığın sona erdiği ve dünyayı koruduğumuz bir başarı hikayesi bırakmalıyız" dedi.

Sıfır Atık Uygulamaları ve İklim Eylemi

Sıfır Atık Vakfı Başkanı, Türkiye’nin sıfır atık vizyonunu uluslararası platformda paylaştıklarını belirterek, Emine Erdoğan'ın himayelerinde bu anlayışın küresel bir harekete dönüştüğünü söyledi. Gıda israfı ve organik atık yönetimini öncelikli konular olarak gördüklerini ve COP31 kapsamında iklim eylem planlarının merkezine alacaklarını kaydetti. Ağırbaş, geleceğe temiz bir dünya bırakmak için döngüsel ekonomi çözümlerini iş birlikleriyle büyütme kararlılığında olduklarını ifade etti.

Bakan Murat Kurum’un Açıklamaları

Bakan Kurum, etkinlikte yaptığı konuşmada, insanlığın geleceğine sahip çıkmak ve doğaya saygıyı hatırlatmak amacıyla bu programın düzenlendiğini vurguladı. Türkiye’nin sıfır atık ve iklim kriziyle mücadelede attığı adımların yarının dünyasını şekillendireceğini söyledi. Kurum, tüketim alışkanlıklarının değişmeden geleceğin korunmasının mümkün olmadığını belirtti. Üretilen atık miktarının doğanın kendini yenileme hızını aştığını ifade etti. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın talimatlarıyla bu konuyu bir seferberlik olarak ele aldıklarını, milyonlarca insanın hayatına dokunan toplumsal dönüşüm başlattıklarını anlattı.

2022 yılında yaklaşık 1 milyar ton gıdanın, toplam gıdanın beşte birinin israf edildiğine dikkat çeken Kurum, gıda israfının azaltılmasının iklim çözümü açısından önemli olduğunu belirtti.

Kurum, sıfır atığın tercih değil zorunluluk olduğunu vurgulayarak, Türkiye’de 205 bin noktada Sıfır Atık Yönetim Sistemi kurulduğunu ve geri kazanım oranının yüzde 36’ya yükseldiğini aktardı. Zihniyet değişikliğiyle 74,5 milyon ton atığın geri kazanıldığını, 553 milyon ağacın kurtarıldığını ve 150 milyon ton karbon salımının önlendiğini söyledi.

Uluslararası Etki ve COP31

Kurum, Türkiye’nin attığı adımların uluslararası etkisini de dile getirerek, çabaların sadece Türkiye ile sınırlı kalmaması gerektiğini belirtti. Komşu ülkelerden Afrika’ya, Asya’dan Latin Amerika’ya kadar yayılmasının önemine işaret etti. İklim değişikliğine karşı 'sıfır tolerans' gösterdiklerini vurguladı ve Antalya’da tüm dünyaya güçlü mesajlar vereceklerini söyledi. COP31 süresince gıda israfının önlenmesi için yenilikçi sistemleri ve somut taahhütleri destekleyeceklerini ifade etti.

Birleşmiş Milletler Yetkililerinin Katılımları

Programda konuşan Birleşmiş Milletler Genel Sekreter Yardımcısı Guy Ryder, Birleşmiş Milletler Çevre Programı İcra Direktörü Inger Andersen ve UN-Habitat İcra Direktörü Anacláudia Rossbach, gıda israfının yıkıcı sonuçlarına dair istatistikler ve çözüm önerileri sundu.

Emine Erdoğan ve Antonio Guterres'in Video Mesajları

Etkinlikte, Sıfır Atık Hareketi Kurucusu ve Birleşmiş Milletler Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu Başkanı Emine Erdoğan ile Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres’in video mesajları yayınlandı.

Uluslararası Sıfır Atık Günü'nün Hikayesi

Sıfır Atık Projesi, 2017’de Emine Erdoğan öncülüğünde başlatıldı. Amaç, atık yönetimi bilincini artırmak ve sürdürülebilir uygulamaları teşvik etmekti. 2018’den itibaren kamu kurumlarında sıfır atık sistemleri kurulmaya başlandı. 2019’da eğitim kurumlarında bilinç yaygınlaştırıldı ve belediyelerle iş birlikleri hız kazandı. 2020’de sıfır atık prensipleri yasal temele kavuştu ve uygulamalar zorunlu hale getirildi.

2021 yılında Birleşmiş Milletler ve uluslararası kuruluşlarla iş birliği yapılarak projeler dünya çapında tanıtıldı. 14 Aralık 2022’de Türkiye’nin ev sahipliğinde ve 105 ülkenin katılımıyla Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nda “Sıfır Atık” kararı kabul edildi ve 30 Mart Uluslararası Sıfır Atık Günü ilan edildi.

30 Mart 2023’te BM Genel Kurul Salonu’nda düzenlenen ilk Uluslararası Sıfır Atık Günü etkinliğinde Emine Erdoğan ana konuşmacı oldu. Aynı etkinlikte BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu’nu kuracağını açıkladı ve Erdoğan’ı başkanlığa davet etti. Erdoğan teklifi kabul etti.

BM 78. Genel Kurulu çerçevesinde New York’taki Türkevi’nde “Küresel Sıfır Atık Hareketine Doğru” etkinliği gerçekleştirildi. Cumhurbaşkanı Erdoğan, “Küresel Sıfır Atık İyi Niyet Beyanı”na ilk imzayı attı. 2023’te Türkiye’de kurumsal yapısını güçlendiren Sıfır Atık Hareketi, Emine Erdoğan himayesinde Sıfır Atık Vakfı olarak sürdürülebilir ve küresel bir platforma dönüştü.

Sıfır Atık Vakfı’nın Hedefleri

Sıfır Atık Vakfı, Emine Erdoğan’ın vizyonu ve himayeleri doğrultusunda çalışmalarını sürdürüyor. Türkiye’de gıda israfının önlenmesi, atık yönetiminin güçlendirilmesi ve döngüsel ekonomi modellerinin yaygınlaştırılması için yürütülen projeler, 9-20 Kasım’da Türkiye’de gerçekleştirilecek COP31 etkinliğiyle daha görünür hale gelecek. Vakıf, ulusal ve uluslararası iş birliklerini artırarak Türkiye’nin liderliğini ve örnek rolünü pekiştirmeyi amaçlıyor.