NASA’nın Artemis II test uçuşunda, Orion kapsülünde yaşanan en kritik teknik sorunlardan biri olan uzay tuvaleti arızası, yapılan müdahalelerle giderildi.

Uzay Tuvaletinde Başlayan Sorunlar

Bloomberg’in bildirdiğine göre, "Universal Waste Management System" adlı tuvalet sistemi, uçuşun ilk gününden itibaren arıza vermeye başladı. NASA’nın incelemeleri, pompanın yeteri kadar su ile dolmaması nedeniyle sistemin düzgün çalışmadığını ortaya koydu. Bu durum, sistemin yeniden başlatılmasını zorunlu kıldı.

Ancak sorunlar bununla sınırlı kalmadı. Sıvı atık tahliyesi beklenenden erken durdu ve mühendisler, bunun sebebinin havalandırma çıkışında meydana gelen buzlanma olabileceğini değerlendirdi. Bu nedenle mürettebat bir süreliğine tuvaleti idrar için kullanamadı ve yedek çözümler devreye alındı.

Kapsül Yönünün Değiştirilmesi ve Sorunun Çözülmesi

NASA, sorunu gidermek amacıyla Orion kapsülünün yönünü değiştirerek havalandırma çıkışını birkaç saat boyunca Güneş ışığına maruz bıraktı. Bu işlemle buzun erimesi ve sistemin tekrar çalışır hale gelmesi hedeflendi. Yapılan test tahliyelerinin ardından tuvalet sistemi daha stabil çalışmaya başladı ve mürettebatın normal şekilde tuvaleti kullanmasına izin verildi.

Orion Tuvalet Sisteminin İşleyişi

Orion kapsülündeki tuvalet sistemi, yerçekimi olmadığı için çekim yerine hava akışı ve vakum prensibiyle çalışıyor. Tuvalet aktif edildiğinde güçlü bir hava akımı (fan/vakum) oluşuyor; bu hava akımı sıvı ve katı atıkları doğru yöne çekiyor. Astronotlar, özel oturma aparatı ve sabitleme sistemleriyle doğru hizalanıyorlar.

Sıvı atıklar özel hortumlarla çekilip depolanıyor. Uluslararası Uzay İstasyonu’nda bu sıvı geri dönüştürülüp içme suyuna çevrilebiliyor, ancak Orion’da böyle bir uygulama yapılmıyor. Katı atıklar ise küçük haznelerde toplanarak kapalı torbalarda muhafaza ediliyor.

Basit Sistemlerin Hayati Önemi

NASA, bu olay sayesinde uzay görevlerinde en basit görünen sistemlerin bile yaşamsal öneme sahip olduğunu vurguluyor. Ay etrafında yaklaşık 10 gün sürecek görevlerde çalışan bir tuvalet sistemi, yaşam destek altyapısının temel parçalarından biri olarak kabul ediliyor. Kapsülde hijyenin bozulması ve kabin kirliliğinin artması, hastalık riskini ciddi şekilde yükseltebilir.