Şili doğumlu mimar Smiljan Radić Clarke, 2026 Pritzker Mimarlık Ödülü'nün sahibi oldu. Dünyanın mimarlık alanındaki en prestijli ödülü olarak kabul edilen Pritzker, Radić’in radikal özgünlüğü ve mekâna özgü çeşitli formlar yaratmadaki ustalığını öne çıkarıyor.

İmza Niteliğindeki Tasarımlar

60 yaşındaki Santiago doğumlu Radić, eserlerinde malzemeleri doğayla harmanlama becerisiyle tanınıyor. Avrupa’da en çok bilinen yapısı ise Londra’daki Serpentine Gallery Pavyonu. Bu yapı, yarı saydam fiberglas bir kabuğa sahip ve devasa taş blokları taşıyan özgün bir tasarım sergiliyor. Yapıda ışık doğrudan değil, süzülerek içeri alınırken, kısmen kapalı alan ziyaretçilere çevredeki parktan kopmadan bir sığınak deneyimi sunuyor.

Jüriden Övgü

2026 Pritzker jüri açıklamasında Radić’in yapıları "iyimser ve sessizce neşeli" olarak tanımlandı. Jüri, "Eğer mimarlık insanların yaşam biçimlerine şekil veriyorsa, Radić’in işleri hem şaşırtıcı hem de bütünüyle doğal hissettiren mekânsal deneyimler yaratıyor" ifadelerini kullandı.

Radić'in Mimarlık Anlayışı

Ödül töreninde konuşan Radić, pratik amacı olarak "yüzyıllar boyunca güneşin altında ayakta kalıp ziyaretçilerini bekleyecek yapılar" oluşturmayı belirtti. Ayrıca, "Duygusal bir varlık taşıyan ve insanları çoğunlukla kayıtsızca yanından geçtikleri dünyayı durup yeniden düşünmeye teşvik eden deneyimler yaratmaya çalışıyoruz" dedi.

Öne Çıkan Projeleri

Şili’de en tanınmış işlerinden biri, 2018 yılında tamamlanan Biobío Bölge Tiyatrosu (Teatro Regional del Biobío, Concepción). Burada ışık ayarlaması ve yalın tasarımı sayesinde akustik performans destekleniyor. Yarı saydam kabuğuyla dikkat çeken bu yapı, Radić’in doğayla uyumlu tasarım anlayışını yansıtıyor.

Ödülün Açıklanmasının Gecikmesi

Bu yılki ödülün duyurusu geçen hafta bekleniyordu ancak Pritzker Vakfı Başkanı Tom Pritzker’ın, Jeffrey Epstein ile ilgili yeni yayınlanan belgelerde adı geçince açıklama ertelendi. Tom Pritzker vakıftan uzaklaşsa da yönetim kurulu üyesi ve başkan yardımcısı olarak görevini sürdürüyor.

Radić’in Uluslararası Projeleri ve Pritzker Ödülü Tarihi

Smiljan Radić Clarke, Pritzker Mimarlık Ödülü’nün 55. sahibi oldu. Arnavutluk, İspanya, İsviçre ve Birleşik Krallık’ta devam eden projeleri bulunuyor. Pritzker Ödülü, ilk kez 1979’da modernist Philip Johnson’a verilmiş olup, IM Pei, Oscar Niemeyer, Frank Gehry, Rem Koolhaas ve Zaha Hadid gibi mimarlık dünyasının önde gelen isimlerine de takdim edildi.