ABD ve İsrail ile İran arasındaki çatışmaların yoğunlaşması, Ortadoğu ve Körfez turizm sektöründe ciddi sorunlara yol açtı. Hükümetler, İsrail, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ve Katar gibi ülkelere zorunlu olmadıkça seyahat edilmemesi uyarısında bulundu. Bölgedeki hava sahalarının geniş çaplı kapatılması, turizm hareketliliğini büyük ölçüde engelliyor.

Dubai ve Doha gibi popüler turizm merkezlerinde bulunan turistler, sınırlı tahliye uçuşlarıyla ülkelerine dönmeye çalışıyor. ABD Başkanı Donald Trump, 2 Mart Pazartesi günü yaptığı açıklamada, İran operasyonunun 4-5 hafta sürebileceğini ancak bu sürenin uzayabileceğini belirtti.

Turizm Sektöründe Öngörülen Kayıplar

Ortadoğu turizmi açısından çatışmanın etkisinin ağır olacağı tahmin ediliyor. Bölgede faaliyet gösteren uluslararası tur operatörleri ve seyahat acenteleriyle iş birliği yapan Middle East Travel Alliance’ın pazarlama bölümünden İbrahim Halid, bu yıl ziyaretçi sayısında 30 milyonluk bir azalma yaşanabileceğini ifade etti. Halid, Suudi Arabistan'ın turizmde büyüme hızının son gelişmelerle durduğunu belirtti.

ABD ve Birleşik Krallık hükümetlerinin riskli bölgeler listesine aldığı destinasyonlara yönelik çok sayıda iptalin gerçekleştiğini söyleyen Halid, uçuşların aksaması nedeniyle seyahatlerin önemli ölçüde askıya alındığını vurguladı.

Turizm Ekonomisi Raporu ve Projeksiyonlar

Tourism Economics tarafından yayımlanan yeni rapor, savaşın bölgesel turizm üzerindeki etkilerine dair önemli analizler içeriyor. Küresel Tahmin Direktörü Helen McDermott ve Kıdemli Ekonomist Jessie Smith, 2026 yılında Ortadoğu’ya gelen turist sayısında yıllık bazda yüzde 11 ila 27 arasında düşüş beklediklerini açıkladı. Önceki tahminlerde yüzde 13 büyüme öngörülürken, mevcut durumda 23 ila 38 milyon daha az turist ve 34-56 milyar dolar (29-48 milyar avro) arası ziyaretçi harcaması kaybı tahmin ediliyor.

Rapor, olumsuz algıların çatışmanın hemen ardından da etkili olacağını ve turizm talebinde geçen yılki çatışmadan daha büyük bir düşüş yaşanacağına dikkat çekiyor. Bu durumun temel nedenleri arasında, İran’ın komşu Körfez İşbirliği Konseyi (KİK) ülkelerine yönelik misilleme saldırıları ve hava sahalarının daha geniş çapta kapatılması yer alıyor.

Körfez Ülkeleri En Büyük Kayıpları Yaşayacak

Tourism Economics’e göre, KİK ülkeleri bölgenin en büyük turizm destinasyonları oldukları için en büyük hacim kaybını yaşayacak. BAE ve Suudi Arabistan, yüksek uluslararası ziyaretçi sayısı ve hava bağlantılarına bağımlılıkları nedeniyle özellikle kırılgan durumda. Raporda, havayolu seyahatlerinin kara yolu seçeneklerine göre daha fazla etkilendiği belirtilirken, Katar ve Bahreyn’de kara yolu girişlerinin toplam gelişlerin sırasıyla yüzde 32 ve 74’ünü oluşturduğu, bu nedenle daha az zarar görebilecekleri ifade edildi.

İran’ın gerçekleştirdiği geniş çaplı misilleme saldırıları sonucunda, KİK ülkelerindeki olumsuz algıların yaygınlaşması bekleniyor. Ayrıca rapor, Ortadoğu’nun küresel transit merkezi olarak önemli bir rol oynadığını, bölgedeki havaalanlarının uluslararası transit faaliyetlerinin yaklaşık yüzde 14’ünü oluşturduğunu vurguluyor. Bu durum, bölge dışındaki seyahat akışlarını da olumsuz etkileyecek.

Uzun Vadede Turizm Sektöründe Direnç Bekleniyor

Son gelişmelerin ciddiyetine rağmen, turizm sektörü uzmanları uzun vadede dramatik etkiler yaşanmayacağı görüşünde. İbrahim Halid, Ortadoğu pazarının her zaman dirençli olduğunu ve istikrarın sağlanmasıyla talebin hızla toparlanacağını belirtti.

Dünya Seyahat ve Turizm Konseyi Başkanı ve CEO’su Gloria Guevara da sektörde dayanıklılığın defalarca kanıtlandığını ifade etti. Guevara, sektörü "ekonomik istikrar ve karşılıklı anlayış için hayati bir güç" olarak nitelendirirken, belirsizlik dönemlerinde uyum sağlama ve sorumlu hareket etme kapasitesine vurgu yaptı.