Fransa’da yerel seçimlere bir ay, cumhurbaşkanlığı seçimlerine ise bir yıl kala siyasi atmosfer, alışılmadık bir paradoks etrafında şekilleniyor. Uzun süredir aşırı sağa uygulanan "siyasi tecrit" uygulaması, şimdi ise sol parti Boyun Eğmeyen Fransa (La France Insoumise - LFI) hedef alınmaya başlandı.

Quentin Deranque’ın Ölümü ve Siyasi Yansımaları

Lyon’da darp edilerek yaşamını yitiren genç aşırı sağcı aktivist Quentin Deranque’nın ölümü, siyasi alanda büyük bir sarsıntıya neden oldu. Ulusal Birlik partisi (RN) lideri Jordan Bardella, bu olayı fırsat bilerek sert açıklamalarda bulundu. CNews-Europe 1 kanalında "Aşırı sol öldürdü" ifadelerini kullanan Bardella, LFI lideri Jean-Luc Mélenchon ve hareketini "şiddet yanlısı gruplar için ideolojik bir kuluçka" olarak suçladı.

Bardella, bu durumun sokaklarda ve Ulusal Meclis’te gerilim ile düzensizlik yarattığını öne sürdü. RN lideri, mevcut siyasi dinamiğin tersine döndürülmesini talep ederek, Boyun Eğmeyen Fransa’ya karşı Ulusal Meclis’te ve yaklaşan yerel seçimlerde gerçek bir "kordon sanitaire" (siyasi izolasyon) çağrısı yaptı.

RN’nin Stratejik Hamlesi ve Solun Bölünmüşlüğü

Jean-Marie Le Pen döneminin yabancı karşıtı mirasından uzaklaşmaya çalışan aşırı sağ Ulusal Birlik partisi, bu süreci stratejik bir fırsat olarak değerlendiriyor. Parti, kendisini giderek radikalleştiği iddia edilen sola karşı kurumsal bir güç olarak konumlandırmak istiyor.

Siyasi iletişim uzmanı ve Sciences Po Paris öğretim üyesi Philippe Moreau-Chevrolet, Euronews’e verdiği röportajda, RN’nin 2024 yasama seçimlerinden itibaren normalleştiğini ve bunun büyük ölçüde LFI’nin sert çıkışlarıyla karşılıklı etkileşim içinde olduğunu belirtti. Moreau-Chevrolet, "Artık şeytanlaştırmadan arınma değil, normalleşme süreci yaşanıyor. RN, kalıcı bir Fransız siyasi gücü olarak kabul görmeye başladı," dedi.

Öte yandan, Boyun Eğmeyen Fransa daha riskli bir konuma sıkışmış görünüyor. Sol cephede birlik görüntüsünden uzaklaşılıyor. Merkez sol Place Publique partisinden AP milletvekili Raphael Glucksmann, LFI ile seçim ittifakı konusunda en ufak bir şüphenin bile kabul edilemez olduğunu söyledi.

Eski sosyalist cumhurbaşkanı François Hollande da LFI ile yerel seçim ittifakını reddederek sol birlik stratejisinde kalıcı bir kopuşa işaret etti.

Uzmanların Değerlendirmeleri ve Toplumsal Etkiler

UCL öğretim üyesi siyaset bilimci Philippe Marliere, bu süreci tarihsel bir kırılma olarak nitelendiriyor. Marliere, birkaç yıl öncesine kadar sol bir partiye karşı kordon sanitaire uygulamasının düşünülemez olduğunu vurguladı. Ona göre bu dönüşüm, Fransa’yla sınırlı olmayan geniş çaplı bir radikalleşme ve kutuplaşmanın parçası.

Siyaset ve Parlamento Dergisi genel yayın yönetmeni Arnaud Benedetti, bu durumun ittifak tartışmalarındaki baskının ilk kez sağdan çok sola yönelmesi anlamına geldiğini belirtti ve "LFI ile ittifak meselesi üzerinde siyasi ve kamusal tartışmada adeta bir ahlaki yasak oluşuyor" dedi.

Yükselen Gerilim ve Yerel Seçimlerin Önemi

Marliere, Deranque’ın ölümünün tartışmaları daha da "histerikleştirdiğini" ve sorumlulukların basitleştirilmiş biçimde yorumlanmasına zemin hazırladığını söyledi. Sosyolog Isabelle Sommier ise Fransa’da siyasi şiddetin uzun bir geçmişi olduğunu hatırlattı. 1986-2021 arasında ideolojik saiklerle işlenen 53 cinayetin yaklaşık yüzde 90’ının aşırı sağ militanlar tarafından işlendiğini belirtti.

Benedetti’ye göre, yaklaşan yerel seçimler, Boyun Eğmeyen Fransa ve aşırı sağ Ulusal Birlik için kritik bir sınav olacak. Moreau-Chevrolet, LFI’nin stratejisini hızla değiştirmesi gerektiğini vurgularken, Benedetti seçimlerin etkisinin şu an için öngörülemez olduğunu söyledi ve her iki seçeneğin de sonuçlarının belediye bazında incelenmesi gerektiğini belirtti.

Artan siyasi gerilim şimdiden gösterilere, siyasi parti binalarına zarar verilmesine ve Çarşamba günü LFI ulusal merkezine yönelik bomba ihbarına yol açtı.