Türkiye Gazetesi yazarı İsa Karakaş, Türkiye'nin sosyal güvenlik sistemindeki kritik sorunları ele aldı. Karakaş, "Sosyal güvenlik sistemimiz alarm veriyor" diyerek, emeklilerden çalışanlara kadar herkesin ortak taleplerinin, "Sosyal yardıma dayalı yama istemiyoruz, SGK sistemine köklü çözümler bekliyoruz" olduğunu vurguladı.

Emekli Maaşları Hayat Standardının Gerisinde

Yazar, mevcut durumda emekli maaşlarının yaşam koşullarının gerisinde kaldığını belirterek, "Emeklilik sisteminin işleyişi, adaletsiz üretim yapan bir fabrikaya dönmüş durumda" ifadelerini kullandı. SGK'nın emeklilik sisteminde reform yapması beklenirken, halen sosyal yardımlara dayalı geçici çözümler arayışının emeklilerde büyük rahatsızlık yarattığına dikkat çekti.

Sistemdeki Bozulmanın Sebepleri

Karakış, sistemin sadece finansal değil, ruhsal olarak da zarar gördüğünü söyleyerek şu tespitlerde bulundu:

Emekli mutsuz: Maaşı yetmiyor, adaletsizlik can yakıyor.
Çalışan kaygılı: Aynı yaştakiler arasında uçurumlar var.
Prim ödeyen pişman: "Çok çalışan, yüksek prim ödeyen cezalandırılıyor" algısı hakim.

Hazine Desteği Modeli Tıkanma Noktasında

Karakış, hükümetin uzun süredir uyguladığı "Hazine Desteği" modelinin artık tıkandığını belirtti. 2019'da 800 bin kişiyi kapsayan bu destekler günümüzde 5 milyon kişiye ulaşmış durumda. Bu durumun hem hükümet hem de emekliler açısından memnuniyetsizliğe yol açtığını aktardı.

Prim Gün Sayısında Eşitsizlik

Yazar, sistemdeki en büyük problemin, 3.600 gün prim ödeyenle 9.000 gün prim ödeyen Bağ-Kur'lunun aynı maaşı alması olduğunu belirtti. Karakaş, "O zaman neden 9.000 gün prim ödedik? Sistem, 'Az prim öde, devlet tamamlasın' diyerek prim ödeme motivasyonunu yok ediyor" dedi.

Yeni Modelde Gelir ve İhtiyaç Odaklı Yaklaşım

Kulislerde konuşulan yeni modelin maaş odaklı sistemden gelir ve ihtiyaç odaklı sisteme geçişi öngördüğünü belirten Karakaş, "Devlet artık 'Maaşın ne kadar?' diye değil, 'Hane gelirin hayat sınırının altında mı?' diye soracak" ifadelerini kullandı. Emeklilerin ise sert tepki gösterdiğini, "Biz sosyal yardım istemiyoruz, yıllarca ödediğimiz primlerin güncel karşılığını istiyoruz!" dediklerini aktardı.

Sosyal Yardım ve SGK Sisteminin Ayrılması Gerekiyor

Karakış, sosyal sigorta tekniğine dayanan SGK sisteminde emekli maaşlarının sosyal yardım değil, alın terinin karşılığı olduğunu vurguladı. "Sosyal yardımı SGK sistemine karıştırmak, sistemin kimyasını bozuyor" diyerek, sosyal yardımların SGK sisteminden ayrılması gerektiğini ifade etti.

Emeklilerin Beklediği 7 Kritik Soru

Yazar, milyonlarca emeklinin yanıt aradığı şu soruları paylaştı:

• İntibak Yasası nerede? Aynı primle farklı yıllarda emekli olanlar arasındaki fark ne zaman kapanacak?
• Kök Maaş Çıkmazı: Yüzdelik zamlar neden hep 'sıfır zam' riski taşıyor?
• Memur Sözü Ne Oldu? Memura verilen seyyanen zam emekliye neden yansıtılmadı?
• Aylık Bağlanma Oranları (ABO): Neden çok çalıştıkça daha az maaş alıyoruz?
• Sağlık Kesintileri: Yıllarca sağlık primi ödeyen emekli hastanede neden hâlâ fark ücreti ödüyor?
• Motivasyon Kaybı: Az primle çok primin eşitlenmesi sistemi çökertmez mi?
• Emeklilik sadece karın doyurmak mı? Sosyal hayat, tatil ve ulaşım neden lüks gibi sunuluyor?

Emeklilik Sistemi Hak Teslimidir

Karakış, emeklilik sisteminin geçindirme meselesi değil, hak teslimi olduğunu belirterek, "Sistemin 'ne kadar çok çalışırsan o kadar az maaş alırsın' mantığından derhal kurtarılması şart" dedi ve sistemde reform yapılması gerekliliğini vurguladı.

Sosyal Güvenlik Sistemi Hem Emekliye Hem Hükümete Zarar Verebilir

Yazar, sosyal güvenlik sisteminin sosyal yardım kuruluşuna dönüşmesinin sadece emekliye değil, hükümete de zarar vereceğini söyledi. "Emeklilerimizin cebine giren maaş bir lütuf değil, ömründen verdiği yılların ve cebinden ödediği primlerin yasal karşılığıdır" diyerek emeklilerin prim ödemelerini hatırlattı.

Türkiye Gazetesi'ndeki köşe yazısını, Karakaş şu sözlerle sonlandırdı: "Gerçek bir emeklilik reformu; sosyal yardımla değil ancak adil bir külfet-nimet (prim-maaş) dengesiyle olur! Sosyal güvenlikte 28 yılını vermiş, komisyonlarda görev almış ve bu alanda en çok eser üretmiş bir uzman olarak, emeklilerimizin gerçek beklentileri ile çözüm önerilerimiz takip eden yazılarımızda devam edecektir. Sosyal güvende kalın!.."