İstanbul'da Haliç Üniversitesi ve Cansağlığı Vakfı iş birliğiyle düzenlenen 2. Cansağlığı Uluslararası Tıp Öğrenci Kongresi açılışında konuşan Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, beynin düşünce, vicdan, irade ve muhakemenin merkezi olduğunu vurguladı.

Memişoğlu, kongrede yalnızca anatomi, farmakoloji veya cerrahi gibi teknik konulara odaklanmadıklarını belirterek, medeniyetlerin inşasında irade merkezinin esas alındığını ifade etti. "Bizim medeniyetimiz aklı gönülden ayırmayan bir anlayış üzerine kuruludur. Atalarımız, aklı yüksek bir ahlakla yoğuran bir medeniyetin temsilcileriydi," dedi.

Bakan, hekimliğin temelinin engin mesleki bilgi ile şefkat ve vicdanı harmanlamak olduğunu belirtti. "Edindiğiniz mesleki bilgiler, hastanın gözündeki umudu anlayan merhametli bir bakışla birleştiğinde şifaya dönüşür. Yerli ve milli teknolojilerle yapay zeka destekli sistemlerimizle dünya ile yarışıyoruz ancak en gelişmiş cihaz bile hekimin merhametinin yerini tutamaz," diye ekledi.

Sağlıkta Teknoloji ve İnovasyon

Memişoğlu, hekimliğin adanmışlık, fedakarlık ve idealizm gerektiren; akılla icra edilen ama sadece teknik yetkinlikle sınırlı kalmayan büyük bir görev olduğunu ifade etti. Türkiye'deki 127 tıp fakültesinde 129 bin 559 öğrenci ve 16 bin 671 genç hekimin sağlık alanını geleceğe taşıyacak teminat olduğunu söyledi.

Bakanlık olarak güçlü sağlık altyapısı kurduklarını ve hizmet ağını sürekli genişlettiklerini belirten Memişoğlu, tıbbi cihazlar, biyoteknoloji ve ilaç geliştirmede büyük ilerlemeler kaydettiklerini dile getirdi. "Kendi aşımızı, tanı kitlerimizi ve ilaçlarımızı üretebiliyor, molekül ve etkin maddelerini laboratuvarlarımızda geliştirebiliyoruz," dedi.

Sağlık alanında sadece hizmet sunmanın yeterli olmadığını, bilimi üretip teknolojiyi geliştirmek gerektiğini vurgulayan Bakan, Türkiye'nin geniş coğrafyaya ve ihtiyaç sahiplerine sağlık desteği sunduğunu, savunma sanayinde olduğu gibi sağlıkta da özgüvenle ilerlediklerini aktardı.

Yerli Üretim ve Sağlık Ekosistemi

Memişoğlu, Gökbey ambulans helikopterleri, kalp-akciğer pompası, solunum cihazları, mobil röntgen ve hasta başı monitörlerinin Türkiye'nin sağlık üretim kapasitesinin somut örnekleri olduğunu söyledi. "Sağlıklı Türkiye Yüzyılı vizyonuyla koruyan, geliştiren ve üreten sağlık modelimizi sağlık ekosistemimizin merkezine aldık," dedi. Bu vizyon, Sağlık Bakanı Memişoğlu'nun geleceğin sağlık vizyonu ile uyumludur.

Türkiye Sağlık Enstitüleri Başkanlığı (TÜSEB) koordinasyonunda kurulan inovasyon ekosisteminden bahseden Memişoğlu, ülkenin kamu bünyesinde CAR-T hücre tedavisi gibi ileri tedavileri yerli imkanlarla üretme kapasitesine sahip olduğunu belirtti. Son bir yılda tıp fakültesi öğrencilerinin de içinde olduğu yaklaşık 2 bin projeye destek verdiklerini anlattı.

Yapay zeka entegrasyonuyla hastalıkları erken evrede tespit eden milli karar destek sistemleri geliştirdiklerine değinen Bakan, üniversiteler ve şehir hastanelerinde 25 teknoloji transfer ofisi açıldığını söyledi. Tıbbın sürekli gelişen bir alan olduğunu, genç hekimlerin en büyük ilham kaynağının kendi tarihi olması gerektiğini belirtti.

Cezeri'nin Mirası ve Yapay Zeka

Cansağlığı Vakfı Mütevelli Heyeti Başkanı Selçuk Bayraktar, kongrede beynin gizemini ele aldıklarını söyledi. Tıp ve mühendisliğin ayrılmaz olduğunu, bu topraklarda yaşayan büyük alim Cezeri'nin tıpla mühendisliği birleştiren ilk isimlerden olduğunu ifade etti.

Bayraktar, Cezeri'nin çalışmalarından esinlenerek sağlıkta yapay zeka alanında ilerlediklerini belirtti. COVID-19 döneminde mühendislerin yerli yoğun bakım solunum cihazlarını kısa sürede üreterek sağlık çalışanlarına destek verdiğini anlattı. Sağlık teknolojilerinde tam bağımsızlığın önemine vurgu yaptı.

Yapay zekanın gelişimini tarihsel olarak aktaran Bayraktar, derin öğrenme ve açık kaynaklı modellerle peptit, protein ve akıllı ilaç tasarımlarının yapıldığını söyledi. 2025 itibarıyla yapay zeka ile tasarlanan ilaçların faz-2 testlerini geçtiğini belirtti.

SYBİL Modeli ve Gelecek Projeler

Bayraktar, "SYBİL" modeli ile altı yıllık akciğer kanseri riskini tahmin edebildiklerini söyledi. Bu çalışmanın MİT Jameel Clinic ve Sağlık Bakanlığı ile ortak yürütüldüğünü ve pilot hastanelerde yaklaşık 7 bin hastaya ulaşıldığını aktardı. 2026'da dünyadaki en büyük validasyon çalışmasını yayınlamayı hedeflediklerini ifade etti.

Yeni nesil hekimlerin mühendislik formasyonuna sahip olması gerektiğini vurgulayan Bayraktar, yapay zeka modellerini eğitecek, robotik cerrahi sistemlerini yönetecek ve veri ile tanı koyacak doktorların yetişmesi gerektiğini söyledi. Bu amaçla vakıf bünyesinde tıp ve mühendislik öğrencileri ile akademisyenleri bir araya getirdiklerini belirtti.

Kongre Katılımcılarının Görüşleri

Haliç Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Enes Eryarsoy, yapay zekaların milyar dolarlık şirketleri yönetebileceğini, teknolojinin araç olduğunu ve Cansağlığı Vakfı'nın teknolojiyi en iyi şekilde kullandığını ifade etti.

Cansağlığı Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Mücahit Öztürk, insanı sadece madde ve beden olarak görmediklerini, kalbi ve merhameti de önemsediklerini söyledi. İnsanların bilgiye ulaştıkça kalpten, ruhtan uzaklaştığını gözlemlediklerini belirten Öztürk, "Bilgiyi sadece bedeni düzeltmek için değil, ruhlara şifa olsun diye kullanalım" dedi.