ABD ile İsrail'in İran'a yönelik saldırılarının ardından Ortadoğu'da yaşanan savaş, Bireysel Emeklilik Sistemi'ni (BES) de derinden etkiledi. Bu gelişme, yatırım araçlarının ve getirilerinin değişmesine yol açtı.

BES'teki Durum ve Altının Rolü

Son yıllarda kıymetli madenler, özellikle altın ve gümüş, BES katılımcıları arasında oldukça popüler hale geldi. Sistemde 10.2 milyon kişi bulunuyor ve yaklaşık 6 milyonunun tercihi altın fonları. BES varlıklarının yüzde 54'ü kıymetli maden fonlarında yoğunlaşıyor. Bu nedenle, altının performansı sistemin genel durumunu doğrudan etkiliyor.

Savaşın Fonlar Üzerindeki Etkisi

28 Şubat'ta Ortadoğu'daki savaşın başlamasıyla altın fiyatlarında beklenen yükseliş yerine sert düşüş yaşandı. Petrol fiyatlarındaki artış, küresel enflasyon beklentilerini yükseltti ve faizlerin yüksek seyredeceği beklentisi güçlendi. Bu gelişmeler, BES fonlarının değer kaybetmesine neden oldu.

Emeklilik Gözetim Merkezi (EGM) verileriyle uzman analizlerine göre, 28 Şubat'ta BES'teki toplam fon büyüklüğü 2.1 trilyon TL'nin üzerindeyken, bugün 1.9 trilyon TL seviyesine geriledi. Savaşın başladığı tarihten itibaren BES fonlarında 153 milyar TL'lik bir kayıp yaşandı; bu da yüzde 7'lik bir düşüşe işaret ediyor. Aynı dönemde 162.5 milyar TL negatif getiri görüldü. Özellikle kıymetli maden fonlarında 138 milyar TL'lik değer kaybı gerçekleşti.

Getiri Kayıpları ve Yatırımcı Tepkileri

2026 yılının başından 28 Şubat'a kadar altın fonlarının getirisi yaklaşık yüzde 18 iken, sonrasında yüzde 12 oranında negatif getiri sağladı. Bu da altın fonlarında bir ay içinde yüzde 12 değer kaybı yaşandığı anlamına geliyor. Bu durum, BES katılımcılarının birikimlerinde azalma ve getirilerde düşüş endişesi yaratıyor.

Altın fonlarının yanı sıra savaş kaynaklı piyasa dalgalanmaları borçlanma araçları, hisse fonları gibi birçok varlık sınıfının negatif performans göstermesine sebep oldu. Sadece faiz içeren para piyasası fonlarında sınırlı pozitif getiri gözlemlendi, bunun nedeni ise artan enflasyon beklentileri olarak açıklandı.

Uzmanlardan Tavsiyeler

Uzmanlar, panik yapmamak ve uzun vadeli düşünmenin önemini vurguluyor. Geçen yıl altın fonları yüzde 101 getiri sağlayarak enflasyonun 70.5 puan üzerinde rekor bir performans sergilemişti. BES katılımcılarının yarısından fazlasının birikimleri geçen yıl yüzde 70'in üzerinde büyüdü ve devlet katkıları da bu getirileri destekledi.

Altın fonlarından çıkmak isteyenlere ise ani kararlar almamaları öneriliyor. Altının mevcut düşük seviyelerden daha da düşmeyeceği öngörülüyor. Eğer pozisyon değişikliği yapılacaksa, kısa süreli olarak faiz içeren para piyasası fonlarının payının artırılması daha uygun bulunuyor.

Sonuç olarak, son 25 günlük kayıplar dikkate alınarak karar verilmemesi gerektiği, uzun vadeli bakış açısının korunmasının kritik olduğu belirtiliyor. Ayrıca, bölgedeki gerilimlerin derin yaralar açabileceği uyarısı ve BES Mobil uygulaması gibi EGM'nin sunduğu araçların kullanılması tavsiye ediliyor.