Türkiye Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, İstanbul Ticaret Üniversitesi'nde düzenlenen 1'inci Uluslararası Ailenin Güçlendirilmesi Konferansı'nın kapanış töreninde konuştu. Bakan Göktaş, aile kurumunun insanın kimlik ve aidiyet duygusunun temeli olduğunu belirterek, günümüzde ailenin çok katmanlı baskılar altında olduğunu vurguladı. Bu kapsamda, aileyi güçlendiren politikalar ve Türkiye-Özbekistan iş birliği önemli bir yer tutuyor.

Demografik Dönüşüm ve Doğurganlık Oranları

Bakan, Türkiye'de yıllar boyunca aile planlaması adı altında doğurganlık hızının azaltılması için çalışmalar yapıldığını ve bugün karşılaşılan düşük doğurganlık oranlarının bu yaklaşımın bir sonucu olduğunu ifade etti. 2024 yılında Türkiye'de doğurganlık hızının 1,48'e düşmesinin nüfusun kendini yenileme eşiğinin altına inmenin yapısal bir sorun olduğunu gösterdiğini söyledi. Avrupa ülkelerinin düşük doğurganlık seviyelerine ulaşmasının 200 yıl sürdüğünü, Türkiye'nin ise bu süreci yaklaşık 60 yılda tamamladığını belirtti.

Uluslararası İş Birliği ve Aile Politikaları

Konferansa Özbekistan Yükseköğretim, Bilim ve İnovasyon Bakanı Sharipov Kongratbay Avezimbetovich, Özbekistan Başbakan Yardımcısı Züleyha Mahkamova, KADEM Mütevelli Heyet Başkanı Sümeyye Erdoğan Bayraktar ve çok sayıda akademisyen katıldı. Bakan Göktaş, Türkiye ile Özbekistan arasında ikili iş birliğini geliştirmeyi önemsediklerini ve ilgili kurumlarla iki anlaşma imzaladıklarını belirtti.

Aileyi Güçlendiren Politikalar ve Sosyal Refah

Günlük hayatın kırılganlıklarına da dikkat çeken Bakan, aileyi sadece bir değer olarak değil, sosyal refahı büyüten ve birliği güçlendiren bir sistem olarak ele aldıklarını söyledi. Türkiye'nin aile politikalarını stratejik planlama, kurumsal koordinasyon ve erişilebilir hizmet üçgeninde güçlendirdiğini belirtti. Demografik dönüşümden dijitalleşmeye, refahtan afet dayanıklılığına kadar geniş bir çerçevede koruyucu ve önleyici politikalar yürütüldüğünü aktardı.

Aile Eylem Planı ve Hizmet Yaklaşımları

Bakan, Aile Eylem Planı kapsamında hizmetlerin yakınlık ve süreklilik ilkeleriyle ailelerin kapısına kadar götürülmesini ve hayatın akışı içinde destek sağlanmasını hedeflediklerini dile getirdi. Çocuğu aile yanında desteklemek, ebeveyni güçlendirmek, riskleri erken tespit etmek ve rehberlik etmek bu yaklaşımın temelini oluşturuyor.

Aile ve Gelecek Politikaları

Göktaş, aileye dokunan her politikanın aslında bir 'gelecek politikası' olduğunu belirtti. 2025 yılında aile dostu bir ekosistem inşa etmek için eğitim, sağlık, çalışma hayatı, sosyal hizmetler, yerel yönetimler ve dijital dönüşüm alanlarında birçok adım atıldığını anlattı. Evlenecek gençler ve aileleri için 2 bin 47 kurumla iş birliği yapıldığını, memurların çocukları ilköğretim çağına gelene kadar yarım zamanlı çalışma hakkından yararlandığını söyledi. Bu destekler, Aile ve Gençlik Fonu'nun 81 ilde 154 bin gence destek sağlaması ile paralellik gösteriyor.

İslam İşbirliği Teşkilatı ve Bölgesel Dayanışma

Bakan, İslam İşbirliği Teşkilatı bünyesinde önümüzdeki dönemi Aile ve Nüfus 10 Yılı ilan edilmesi için Türkiye'nin girişimlerde bulunduğunu belirtti. 2026-2035 dönemini kapsayan bu planla aileyi güçlendirme politikalarının kalıcı bir strateji haline getirileceğini ifade etti. Ayrıca, aileyi güçlendirme çalışmalarının bölgesel dayanışma ile büyütülecek ortak bir hedef olduğunu vurguladı.

KADEM Başkanı Sümeyye Erdoğan Bayraktar'ın Değerlendirmeleri

KADEM Mütevelli Heyet Başkanı Sümeyye Erdoğan Bayraktar, konferansta aile konusunun farklı disiplinlerden akademisyenlerle kapsamlı şekilde ele alındığını söyledi. Ailenin sadece sosyal politikaların bir başlığı değil, toplumun istikrarının temel bağı olduğunu belirtti. Türkiye ve Özbekistan gibi gönül bağı güçlü iki kardeş ülke için aileyi güçlendirme çalışmalarının iki ülke arasındaki iş birliğini ve toplumların geleceğini doğrudan etkilediğini ifade etti.

Kadın Hakları ve Ailenin Güçlendirilmesi

Bayraktar, KADEM'in 13 yıldır kadın hakları alanında çalışmalar yürüttüğünü ve kadının güçlenmesi ile ailenin güçlenmesinin birbirini tamamlayan süreçler olduğunu söyledi. Kadının aile içindeki güvenliği, onuru ve iyi oluşunun vazgeçilmez olduğunu belirtti. Şiddetsiz ve güvenli aile ortamının toplumun en güçlü dayanağı olduğunu vurguladı. Kadınların eğitim, istihdam ve liderlik alanlarında desteklenmesi ile aile içi şiddetin önlenmesi için projeler yürüttüklerini aktardı.

Türkiye'nin Aile Kurumuna Yönelik Kararlılığı

Bayraktar, Türkiye'nin aile kurumunun korunması ve güçlendirilmesine yönelik kararlı ve güçlü bir irade ortaya koyduğunu belirtti. Aile Destek Merkezleri'nin kadınların ve gençlerin eğitim ile istihdama katılımını desteklediğini, evlilik ve çocuk sahibi olmayı kolaylaştıran teşvikler, doğum izinleri, esnek çalışma modelleri ve kreş destekleriyle ailelerin ekonomik yükünün hafifletildiğini söyledi. Türkiye'nin aile politikalarında bütüncül, kapsayıcı ve insana dokunan bir yaklaşımı giderek güçlendirdiğini ifade etti.