Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Boğaziçi Üniversitesi kampüsünde yeni öğrenci yurtlarının açılış törenine katıldı. Öğrencilerin yoğun ilgisiyle karşılanan Erdoğan, burada yaptığı konuşmada üniversitelerde ideolojik çatışmaların sürdüğüne dikkat çekti.

Üniversitelerdeki İdeolojik Mücadele

Erdoğan, üniversitelerde bazı grupların kendi ayrıcalıklarını korumak için mücadele ettiğini belirterek, "Üniversitelerde derebeylik kuranlar, imtiyazlarını kaybetmek istemiyor. Türkiye'nin normalleşmesi bu kesimlerin işine gelmiyor" ifadelerini kullandı. Ayrıca, üniversitelerin artık sadece birer mevzi olmaktan çıkarak daha geniş bir rol üstlendiğine vurgu yaptı.

Boğaziçi Üniversitesi'nin Tarihsel Arka Planı

Boğaziçi Üniversitesi, 163 yıl önce Robert Koleji olarak kurulmuştu. Kuruluş hikayesi, Amerika'dan gelen misyoner mühendis Cyrus Hamlin’in İstanbul'a bakarak "Fatih bu şehri bu tepelerden fethetmiş, ben bu milletin kültürünü yine bu tepeden fethedeceğim" sözleriyle başlıyor. Hamlin, ABD'deki topraklar dışında ilk okulunu İstanbul'da açmak için adım attı. New Yorklu zengin tüccar Christopher Rheinlander Robert'in desteğiyle 1863 yılında "Amerikan usulü" eğitim vermek üzere kurulan okul, başlangıçta "Bebek İlahiyat Okulu" adıyla faaliyet gösterdi.

Okulun arsasının sahibi Ahmet Vefik Paşa, o dönemde okulu "ahlaki ve dini duyguları birbirine tezat teşkil eden unsurların bir karışımı" olarak tanımlamıştı. Okulun kuruluşunda kullanılan taşlar, Fatih Sultan Mehmet'in Rumelihisarı inşasında tercih ettiği mavi kireç taşlarıyla aynı ocaktan alınmıştı.

Okulun Tarihindeki Dönemler

Robert Koleji, Osmanlı döneminde çeşitli milletlerden öğrencilerle doluydu; ancak Türk öğrenciler sayıca azdı. Okulda Amerikalı Protestan misyonerlerin etkisiyle Ermeni gençler arasında isyana yönelik hareketlenmeler gözlemlenmiş, bu durum 1893 yılında Cyrus Hamlin tarafından Independent gazetesinde açıklanmıştı.

1909 yılında II. Meşrutiyet'in ilanından sonra Müslüman öğrenci sayısı hızla arttı. Halide Edip, Ayşe Kulin, Behice Boran, Betül Mardin, Çiğdem Talu, Perihan Mağden, Rahşan Ecevit, Bülent Ecevit, İsmail Cem, Genco Erkal, Haldun Dormen ve Soli Özel gibi birçok tanınmış isim bu okuldan mezun oldu.

Modern Dönemde Boğaziçi Üniversitesi

1971 yılında Anayasa Mahkemesi kararıyla Robert Koleji devlet okulu statüsüne geçerken, okulun misyonunda ve yöntemlerinde büyük değişiklik yaşanmadı. Boğaziçi Üniversitesi bünyesinde ilk ibadethane 2016 yılında açıldı.

2021 yılında Melih Bulu'nun rektör olarak atanması sonrası başlayan protestolar üniversitedeki ideolojik çatışmaları yeniden gündeme getirdi. Pandemi döneminde uzaktan eğitim yapılmasına rağmen bazı gruplar eylemlere devam etti. Bu süreçte bazı akademisyenlerin ve öğrenci gruplarının ülke huzurunu germeye çalıştığı iddiaları ortaya atıldı.

Son Gelişmeler ve Tepkiler

Erdoğan'ın ziyaretinin ardından Boğaziçi Üniversitesi mezunlarından oluşan bir grup, yayımladıkları bildiride Cumhurbaşkanı'nı "ülkenin en iyi kamu üniversitelerinden birini fethetme arzusu" ile suçladı. Ancak bu ifadeler, yönetimin üniversite üzerindeki etkinliğini artırma çabasının bir yansıması olarak değerlendiriliyor.

Zekeriya Say'ın kaleme aldığı yazıda, Boğaziçi Üniversitesi'nin tarihsel kökleri ve bugünkü durumu üzerine kapsamlı değerlendirmeler yer alıyor.