Özbekistan'ın orta kesiminde bulunan Navoi Uluslararası Havalimanı, Avrupa, Asya ve Orta Doğu arasındaki transit kargo akışını artırmak amacıyla kapasite ve lojistik altyapısını genişletiyor. Havalimanı yetkilileri, bu adımın tesisin uluslararası tedarik zincirindeki önemini artırdığına dikkat çekiyor.

Stratejik Konum ve Avantajlar

Çin'i Avrupa ve Orta Doğu'ya bağlayan önemli ulaşım koridorları üzerinde yer alan Navoi Havalimanı, düşük nem ve sınırlı sis gibi uçuşlara elverişli koşullara sahip. Ayrıca sanayi bölgeleri, serbest ekonomik bölge ve gelişmiş demir yolu ile karayolu ağlarına yakınlığı, havalimanını çok modlu lojistik platformu olarak öne çıkarıyor.

"Navoi Havalimanı'nın ana odağı hiç yolcu trafiği olmadı," diyen Navoi Uluslararası Havalimanı Direktörü Alişer Kliçev, "Amacımız, hava, kara ve demir yolu taşımacılığı entegrasyonuyla Avrupa-Asya kargo transitinin merkezini oluşturmak" ifadelerini kullandı.

Altyapı Genişletmeleri ve Kapasite Artışı

Havalimanında, genel kargo, değerli ve tehlikeli maddeler, e-ticaret gönderileri ile posta ve kurye teslimatları için 16 bin metrekarelik yeni bir kargo terminali inşa ediliyor. Bu tesisin, Asya-Avrupa arasındaki artan transit talebini karşılayarak kargo hacmini ve elleçleme kapasitesini artırması bekleniyor.

Yakıt depolama kapasitesi de genişletiliyor. 2008 tarihli cumhurbaşkanlığı kararı doğrultusunda, havalimanına 10 bin ton ilave havacılık yakıtı depolama alanı eklenerek toplam kapasite 15 bin tona yükseltiliyor. Bu modernizasyon, kargo uçuşlarındaki artışı desteklemeyi ve uzun menzilli yük operasyonlarında kesintisiz hizmet vermeyi amaçlıyor.

Operasyonel İyileştirmeler ve Gümrük Entegrasyonu

Navoi Havalimanı, kargo işleme, ekspres gönderiler ile posta ve kurye hizmetleri için özel alanlar oluşturuyor. Bu alanlar, dönüş sürelerini kısaltmak ve özellikle e-ticaret gönderileri gibi zamana duyarlı teslimatlarda verimliliği artırmaya yönelik tasarlandı.

Havalimanı, Navoi Serbest Ekonomik Bölgesi ve çevresindeki sanayi merkezleriyle koordineli çalışarak hava, demir yolu ve karayolu taşımacılığını birbirine bağlıyor. Termez üzerinden geçen güzergahlar da dahil olmak üzere bölgesel ve uluslararası koridorlara entegrasyon, Orta Asya, Avrupa ve Orta Doğu arasındaki kargo akışlarını mümkün kılıyor.

"Şu anda Maersk, MNG, MyFreighter ve FlyKhiva gibi hava kargo şirketlerine hizmet veriyoruz," diyen Kliçev, "Büyük kargo uçaklarının inişlerine izin veren altyapımız, havayolları için esnek ve güvenilir operasyonlar sağlıyor" dedi.

Porto-franko gümrük rejimi uygulaması, malların ithal edilip depolanması, işlenmesi ve yeniden ihraç edilmesini vergisiz yapmaya imkan tanıyor. Bu sistem, sevkiyatların birleştirilmesi, bölünmesi ve yeniden paketlenmesini kolaylaştırırken, lojistik operatörlerine esneklik sağlıyor ve transit süreleri kısaltıyor. Ayrıca, yedek parça depolama ve uçaklara teknik hizmetler kapsamında 1 Ocak 2029'a kadar vergi muafiyeti sağlanıyor.

Geleceğe Yönelik Hizmetler ve Yatırım Planları

Navoi Havalimanı, 2029 yılına kadar bakım, onarım ve revizyon (MRO) merkezi kurarak teknik kapasitesini artırmayı hedefliyor. Bu merkez, geniş gövdeli uçakların bakım ve boyama işlemlerini içerecek ve uluslararası havayollarına teknik destek sunacak.

Uluslararası karayolu taşımacılığı için en fazla 50 kamyonluk TIR parkı inşa ediliyor. Bu tesis, gümrük işlemleri, yüklerin çekilmesi ve sürücülere yönelik hizmetleri üstlenerek karayolu taşımacılığını hava ve demir yolu lojistiği ile entegre edecek. Ayrıca sürücüler için konaklama ve 24 saat açık yemek hizmetleri ile geniş güvenlik sistemleri sağlanacak.

Navoi'nin kapsamlı gelişim stratejisi kapsamında, kargo terminalleri ve depolama alanlarının genişletilmesi, lojistik parklar ve dağıtım merkezlerinin kurulması, yakıt kapasitesinin artırılması, mühendislik hizmetlerinin ve e-ticaret lojistiği çözümlerinin geliştirilmesi planlanıyor. Tüm bu yatırımlar, havalimanının bölgesel tedarik zincirindeki rolünü güçlendirmeyi ve uluslararası yatırımları çekmeyi amaçlıyor. Bu gelişmeler, Türkiye-Bulgaristan yeni gümrük kapısıyla ihracatta hızlanma gibi lojistik altyapı projeleriyle paralellik gösteriyor.