ABD Başkanı Donald Trump, ABD ile İsrail arasında 27 gündür devam eden İran'a yönelik çatışmaların ardından Tahran yönetimiyle başlayan barış görüşmelerinde ek süre verdi. Trump, İran'ın elektrik santrallerine yönelik saldırıları 6 Nisan Pazartesi günü saat 20.00'ye kadar durdurma kararı aldığını Truth Social üzerinden duyurdu.

Türkiye, Pakistan ve Mısır'ın arabuluculuğunda yürütülen görüşmelerle ilgili İran tarafından henüz resmi bir açıklama yapılmadı. Trump, medyada çıkan dezenformasyon iddialarına rağmen İran ile diyaloğun olumlu ilerlediğini belirtti. Görüşmelerin "çok iyi" gittiğini savunan Trump, verilen 10 günlük sürenin diplomatik çözümler için bir fırsat sunduğunu ifade etti.

İran'dan Tepki ve Endişeler

Trump'ın önceki akşam yaptığı, "İranlılar anlaşma istiyor fakat bunu kamuoyuna açıklamaktan çekiniyorlar" sözlerine İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, "ABD ile doğrudan görüşme yok ve halkımız hükümetimizi destekliyor" şeklinde yanıt verdi. Uzlaşma sağlanamaması halinde çatışmaların daha da kötüleşebileceğine dair endişeler artıyor.

ABD merkezli Axios haber ajansına konuşan güvenlik kaynakları, Pentagon'un müzakereler başarısız olursa ağır bir operasyon hazırlığında olduğunu aktardı. Anlaşma olmaması durumunda ABD'nin Hürmüz Boğazı'ndaki adalara asker çıkarabileceği ve İran'ın elektrik altyapısına yoğun saldırılar başlatabileceği belirtiliyor. Öte yandan İran yönetiminin Husiler aracılığıyla Babül Mendeb Boğazı'nı kapatmayı deneyeceği tahmin ediliyor.

ABD'nin Enerji Altyapısına Yönelik Tehditler

Trump'ın geçen hafta İran'ın elektrik ve enerji altyapısını hedef alma tehdidinin arkasında birkaç stratejik amaç yer alıyor. Bunlar arasında İran'ın bölgesel baskı hamlelerinden vazgeçmesini sağlamak, petrol ve gaz gelirleri ile askeri kapasitesini zayıflatmak yer alıyor. Ayrıca bu baskı, diplomatik müzakerelerde ABD'ye avantaj sağlamayı ve İran halkı üzerinde rejime karşı baskı oluşturmayı hedefliyor.

Babül Mendeb Boğazı'nın Önemi

ABD'nin İran'a yönelik kara harekâtına başlaması halinde savaşın Husiler aracılığıyla Babül Mendeb Boğazı'na taşınması bekleniyor. Arap Yarımadası ile Afrika arasında bulunan bu boğaz, Kızıldeniz'i Aden Körfezi ve Hint Okyanusu'na bağlıyor. Dünya Ticaret Örgütü verilerine göre, Babül Mendeb Boğazı deniz seferlerinde ortalama 14 günlük kısalma sağlıyor. Boğazın kapanması, Süveyş Kanalı'na ulaşımı engelleyerek gemilerin Afrika'nın güneyinden dolanmasına neden olabilir. Uluslararası Enerji Ajansı, deniz yoluyla taşınan petrolün yaklaşık yüzde 10'unun bu güzergâhtan geçtiğini bildiriyor.

Trump'ın İran'dan Aldığı 'Hediye'

ABD Başkanı Trump, önceki gün yaptığı açıklamada İran'ın ABD'ye "hediye" olarak 8 petrol tankerinin Hürmüz Boğazı'ndan geçişine izin verdiğini söyledi. Beyaz Saray'da düzenlenen kabine toplantısında Trump, İranlı yetkililerin kendilerine gerçek ve sağlam müzakereciler olduklarını göstermek için böyle bir adım attığını aktardı.

Trump, başlangıçta bu durumu önemsemediğini ancak bir Amerikan televizyonunda Hürmüz Boğazı'ndan 8 petrol tankerinin geçtiğine dair haber görünce müzakerelerin gerçek olduğunu düşündüğünü belirtti. Tankerlerin çoğunluğunun Pakistan bayrağı taşıdığı ifade edildi. Daha sonra İran'ın 2 gemi daha ekleyerek toplamda 10 petrol tankerinin geçişine izin verdiği belirtildi.