Avrupa Birliği Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, 26 Mart 2026 Perşembe günü yaptığı açıklamada, İran ve Ukrayna’daki çatışmaların Rusya’nın etkisiyle birbirine sıkı şekilde bağlandığını belirtti.

ABD'ye Kremlin'e Baskıyı Artırma Çağrısı

Kallas, ABD'yi, çatışmaların sebep olduğu yükselen petrol fiyatlarından fayda sağlayan Kremlin'e karşı ekonomik baskıyı artırmaya davet etti. Moskova’nın uzun süredir müttefiki olan Tahran’a, Orta Doğu’daki Amerikan askeri varlıklarına yönelik insansız hava araçları ve istihbarat desteği sağladığı bildiriliyor. Ancak ABD Başkanı Donald Trump yönetimi, bu konuda Rusya’yı suçlamaktan genellikle kaçınıyor. Bu konuda detaylı açıklamalar için Trump: İran Kapalı Kapılar Ardında Anlaşma İstiyor, Savaş Devam Ediyor haberini inceleyebilirsiniz.

G7 Öncesi Kritik Uyarılar

Fransa’da düzenlenen G7 Dışişleri Bakanları toplantısı öncesinde konuşan Kallas, "Rusya’nın İran’a Amerikalıları hedef alması ve öldürmesi için istihbarat yardımı yaptığını, ayrıca komşu ülkelere ve ABD askeri üslerine saldırması için İHA desteği verdiğini gözlemliyoruz," ifadelerini kullandı.

Kallas, "Bu savaşlar birbirine çok bağlı. Eğer Amerika, Orta Doğu’daki çatışmaların sona ermesini ve İran’ın saldırılarının durmasını istiyorsa, Rusya’ya da baskı yapmalı ki bu yardımları sürdüremesinler," diye ekledi.

Diplomasi ve Müzakere Çağrısı

ABD, İsrail ve İran’ı masaya oturup hızlıca savaşları bitirecek müzakere edilmiş bir çözüm veya Kallas’ın ifadesiyle bir "çıkış yolu" bulmaya çağıran temsilci, Washington ile Tahran arasındaki çelişkili sinyallerin kafa karışıklığına neden olduğunu vurguladı.

Trump, 26 Mart’ta Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması veya enerji santrallerinin yok edilmesi tehdidinin ardından İran’ın bir anlaşma için "yalvardığını" iddia etti.

Avrupa ve Küresel Petrol Güvenliği

Kallas, Avrupa’nın küresel petrol üretiminin beşte birini taşıyan bu su yolunun güvenliğini sağlayacak bir koalisyona ancak çatışmalar sona erdikten sonra katılacağını belirtti. "Gerginliğin tırmanmasına değil, bir çıkışa ihtiyacımız var. Bölgenin daha güçlü ve huzurlu olması için diplomatik çözüm şart," dedi.

Bu açıklamalar, Beyaz Saray’ın sarsılan enerji piyasalarını yatıştırmak için hem İran hem de Rus petrolüne yönelik yaptırımları hafiflettiği ve bunun Avrupa’da hayal kırıklığı yarattığı döneme denk geliyor. Petrol fiyatlarındaki sert artış, Rus ekonomisindeki gerilemeyi tersine çevirerek Moskova'yı küresel enerji krizinin kazananı haline getirdi.

Orta Doğu Çatışmaları ve Ukrayna'nın Savunması

Orta Doğu’daki savaşların şiddetlenmesi, silah ve mühimmat taleplerini kökten değiştirirken, Ukrayna’nın Rus saldırılarını püskürtmek için ihtiyaç duyduğu hava savunma sistemlerine erişimini tehlikeye atıyor. Kallas, "Ukrayna’yı unutamayız," diyerek bu duruma dikkat çekti.

Zelenskiy’den Trump Yönetimine Eleştiri

Reuters’a verdiği röportajda Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy, Trump yönetiminin güvenlik garantilerini Kiev’in tüm Donbas bölgesini Moskova’ya bırakması şartına bağladığını söyledi. Kısmen işgal altında olan bu bölge, Ukrayna’nın Rus ilerleyişini engellemek için ihtiyaç duyduğu tahkim edilmiş şehirleri içeriyor.

Zelenskiy, "Başkan Trump, ne yazık ki benim görüşüme göre hâlâ Ukrayna tarafına daha fazla baskı uygulama stratejisini seçiyor," ifadelerini kullandı.

Kallas’tan ABD’ye Uyarı

Zelenskiy’nin bu açıklaması sorulduğunda Kallas, ABD’yi savaş alanında kazanamadığı bir şeyi Rusya’ya teslim etmemesi konusunda uyardı. "Bu kesinlikle yanlış bir yaklaşım. Tamamen Rusya’nın müzakere kitabından alınmış bir taktik. Bu tuzağa düşmemeliyiz," dedi. Bu bağlamda, TBMM Başkanı Kurtulmuş'un Orta Doğu insani krizine ilişkin uyarıları da bölgesel gerilimlerin ciddiyetini göstermektedir.