Meksika'nın en çok aranan uyuşturucu baronu Nemesio Oseguera Cervantes, namıdiğer "El Mencho", Jalisco Yeni Nesil Karteli'nin (CJNG) lideri, 59 yaşında, ordu tarafından düzenlenen operasyonda öldürüldü. Operasyon, Jalisco eyaletinin başkenti Guadalajara'ya yaklaşık 130 kilometre uzaklıktaki Tapalpa'da gerçekleştirildi. Bu gelişme, Meksika'da güvenlik krizine yol açtı.

Operasyonun Detayları ve El Mencho'nun Yakalanışı

Meksika Savunma Bakanlığı'nın açıklamasına göre, operasyon El Mencho'yu sağ olarak ele geçirmek amacıyla planlandı. ABD yetkilileri, operasyonun başarısına katkı sağlayan istihbarat desteği sundu. Hava Kuvvetleri ve Ulusal Muhafızlar'ın Acil Müdahale Özel Kuvvetleri de sahada yer aldı.

Ulusal Savunma Bakanı Ricardo Trevilla Trejo, 20 Şubat'ta askeri istihbaratın El Mencho'ya yakın bir kişinin kimliğini tespit ettiğini belirtti. Bu kişi, El Mencho'nun sevgilisini Tapalpa'daki tesise götürdü ve burada buluştular. 21 Şubat'ta bu kişi tesisten ayrıldı. Ardından operasyon başlatıldı.

Ordu uçakları Jalisco üzerinde uçarken, kartel üyeleri karşı saldırıya geçince şiddetli çatışmalar yaşandı. Operasyonda dört kartel üyesi olay yerinde hayatını kaybetti, üç güvenlik görevlisi yaralandı. El Mencho, yaralı olarak ele geçirildi ve hava yoluyla Meksika başkentindeki bir hastaneye nakledildi ancak burada yaşamını yitirdi.

Kartel İntikam İçin Şiddet Eylemleri Başlattı

El Mencho'nun öldürülmesinin ardından kartel üyeleri intikam amacıyla harekete geçti. Reuters'a konuşan bir kartel üyesi, liderlerinin ölümü sonrası "şiddet olayları" başlatıldığını açıkladı. Kartel bağlantılı kişiler en az 12 eyalette yangınlar çıkardı, araç ve tırları yakarak yolları barikatlarla kapattı. En az 23 eyalette yollar kapandı, bazı bölgelerde eğitim faaliyetleri durduruldu.

Jalisco eyalet hükümeti, halkın güvenliğini tehdit eden gelişmeler nedeniyle "kırmızı alarm" uygulamasını devreye aldı.

Turizm Merkezlerinde Güvenlik Endişeleri

Şiddet olayları, 1.4 milyon nüfuslu Guadalajara ve Yucatan Yarımadası'ndaki turizm merkezleri Cancun ile Playa del Carmen'i etkiledi. Guadalajara Uluslararası Havalimanı'ndan kalkışlar ikinci bir duyuruya kadar diğer havalimanlarına yönlendirildi. Sosyal medyada panik içindeki yolculara ait videolar paylaşıldı.

Yetkililer, ABD ve Meksika turistlerinin yoğun olduğu Puerto Vallarta dahil otellere misafirlerin içerde kalması talimatını verdi. Meksika Devlet Başkanı Claudia Sheinbaum, halka sakin kalma çağrısı yaptı ve tüm eyalet yönetimleriyle koordinasyon içinde olduklarını belirtti. Bu gelişmeler, Meksika'da güvenlik politikaları tartışmalarını yeniden gündeme getirdi.

Türkiye dahil birçok ülke vatandaşlarına ihtiyatlı olmaları uyarısında bulundu. Ülkede yaşanan şiddet olaylarında 25'i güvenlik görevlisi olmak üzere toplam 55 kişi hayatını kaybetti.

CJNG ve El Mencho'nun Yükselişi

El Mencho'nun liderliğindeki CJNG, Sinaloa Karteli kadar tanınmasa da, son yıllarda Meksika'da en güçlü ve agresif suç örgütlerinden biri konumuna geldi. 2007'de kurulan kartel, uyuşturucu kaçakçılığına paramiliter taktikleri ekleyerek ağır silahlar ve zırhlı araçlarla donatıldı. 2015'te bir ordu helikopterini düşürmüş, 2020'de başkentteki polis müdürüne suikast girişiminde bulunmuştu.

Sinaloa Karteli'nden ayrılan El Mencho ve ekibi, ihanet ve toprak savaşlarıyla yıllar süren çatışmalar yaşadı. Meksika basınına göre CJNG yaklaşık 28.600 üye ile faaliyet gösteriyor.

El Mencho Kimdir?

Nemesio Oseguera Cervantes, çiftçi bir ailenin çocuğu ve eski polis memuru olarak suç dünyasına adım attı. Küçük çaplı uyuşturucu ticaretinden tetikçiliğe, oradan örgüt liderliğine yükseldi ve uluslararası bir kaçakçılık ağı kurdu.

Örgüt, ABD'ye yönelik uyuşturucu rotaları ve Pasifik kıyısındaki limanlar aracılığıyla küresel pazarlara yayıldı. Sinaloa Karteli lideri El Chapo'nun ABD'ye sınır dışı edilmesinden sonra fentanil ticaretinde önemli pay aldı.

ABD'nin Operasyondaki Rolü ve Ödül

ABD-Meksika iş birliğiyle gerçekleşen operasyonda Beyaz Saray sözcüsü Karoline Leavitt, ABD'nin istihbarat desteği verdiğini açıkladı. Eski ABD Başkanı Donald Trump, CJNG'yi yabancı terör örgütü olarak tanımlamıştı.

ABD Dışişleri Bakan Yardımcısı Christopher Landau, El Mencho'nun ölümünün bölge ve dünya için önemli bir gelişme olduğunu belirtti. Trump yönetimi, El Mencho için 15 milyon dolar ödül koymuştu ve onu "terör saltanatı" yürütmekle suçluyordu.

Trump, uyuşturucu trafiğiyle mücadele kapsamında Venezuela, Meksika ve Kolombiya'da operasyonları artırmış, Karayiplerde uyuşturucu kaçakçılığı yaptığı iddia edilen teknelere müdahalelerde bulunmuştu.

Türkiye'nin Durumu ve Güvenlik Uyarıları

Meksika'daki şiddet olayları sonrası Türkiye'nin Meksika Büyükelçiliği, ülkedeki 1000'den fazla Türk vatandaşına uyarılarda bulundu. Yetkililer, vatandaşlara evden çıkmamaları ve karışıklık yaşanan bölgelerden uzak durmaları tavsiyesinde bulundu.

Başkentte ciddi olaylar yaşanmadığı, hareketliliğin daha çok kuzeybatı bölgesinde yoğunlaştığı belirtildi. Turist olarak bulunan Türk vatandaşlarının çoğunun otellerde kaldığı ve otellere yönelik saldırı bilgisi olmadığı bildirildi.

Büyükelçilik yetkilileri, önceki El Chapo operasyonlarında da geçici şiddet dalgaları yaşandığını, mevcut durumun da zamanla yatışacağını öngörüyor. Meksika makamları ise kolluk kuvvetlerinin operasyonlarının kısa sürede sona ereceği mesajını verdi.