Finlandiya İçişleri Bakanı Mari Rantanen, İspanya Başbakanı Pedro Sánchez'in yasa dışı göçmenlere yasal statü tanıma kararını eleştirerek, bunun Schengen bölgesi için ciddi bir risk oluşturduğunu belirtti. Euronews'in "12 Minutes With" programında konuşan Rantanen, böyle bir adımı asla öneremeyeceğini ifade etti.

Schengen Bölgesinde Ortak Sorumluluk Vurgusu

Bakan Rantanen, "Ortak bir alandayız, Schengen bölgesindeyiz ve Team Europe içinde yer alıyoruz. Bazı ülkeler farklı politikalar uyguluyorsa, bu durum ciddi risk yaratır" dedi. Ayrıca, bu kişilerin diğer ülkelere geçişinin kolaylaşması nedeniyle göç konusunda ortak alanın sorumluluğunun tüm ülkeler tarafından paylaşılması gerektiğini ekledi.

İspanya'nın Göçmen Affı ve Avrupa'nın Tepkisi

İspanya'daki sol hükümet, ülkesinde en az beş aydır bulunan ve 31 Aralık 2025'ten önce gelen yaklaşık 500 bin yasa dışı göçmene yasal statü tanınmasını öngören planı Ocak 2026 sonunda onayladı. Bu karar, kilit sektörlerdeki iş gücü açığını kapatmayı amaçlarken, Avrupa genelinde göç politikalarının sertleştiği bir dönemde önemli bir ayrışma yarattı. Avrupa Komisyonu, bu uygulamanın AB'nin mevcut politikalarıyla çelişebileceği uyarısında bulundu.

Finlandiya'nın Sıkı İltica Politikası ve Yeni Geri Dönüş Araçları

Rantanen döneminde Finlandiya, iltica politikalarını diğer İskandinav ülkeleri seviyesine getirmek için sıkılaştırdı. Bu kapsamda sığınma başvuruları hızla incelenip sonuçlandırılıyor. Bakan, bu değişikliği bir paradigma değişimi olarak tanımlıyor.

Finlandiya, 2026 Haziranında yürürlüğe girmesi beklenen AB Göç Paktı kapsamında önerilen yeni geri dönüş mekanizmalarından yararlanmayı planlıyor. Bu mekanizmalar arasında, iltica başvurusu reddedilen kişilerin AB dışındaki gözaltı merkezlerine yerleştirilerek üçüncü ülkelere gönderilmesi bulunuyor. Rantanen, Finlandiya'nın bu seçeneğe olumlu baktığını ve konuyu İskandinav ülkeleriyle görüştüğünü açıkladı ancak olası merkezlerin hangi ülkelerde kurulacağına dair henüz bilgi vermedi.

İnsan Hakları Endişeleri ve Dayanışma Mekanizması

Birçok sivil toplum kuruluşu, bu tür geri dönüş merkezlerinin insan hakları ihlallerine yol açabileceği konusunda uyarılarda bulunuyor. Ancak Rantanen, geri dönüş merkezlerinin insanlık dışı olduğunu reddederek, "Her zaman kişinin kendi ülkesine dönme seçeneği vardır" dedi.

AB Göç Paktı, göç baskısı altındaki üye ülkelere destek için zorunlu dayanışma mekanizmasını içeriyor. Ülkeler ya sığınmacı kabul ediyor ya da mali ve operasyonel destek sağlıyor. Finlandiya, 2026 için yaklaşık 6 milyon avro ödeme yapmayı tercih etti. Bakan, göç politikasının sadece dayanışma ile çözülemeyeceğini, esas olarak Avrupa'ya gelen insan sayısının azaltılması gerektiğini vurguladı.

Göçmen Kaçakçılığı ve Güvenli Limanlar

Rantanen, göçmen kaçakçılığı operasyonları ağlarının hedef alınması gerektiğini belirterek, bunun deniz ötesinde varlık göstererek yapılması gerektiğini ifade etti. Ayrıca, kurtarılan kişilerin Avrupa'ya değil üçüncü ülkelere götürülmesi için potansiyel güvenli limanların belirlenmesini önerdi.

Uluslararası Göç Örgütü (IOM) verilerine göre, 2025 yılında Akdeniz'de en az 2 bin 185 kişi yaşamını yitirdi veya kayboldu. Batı Afrika/Atlantik rotasında ise 1.214 kişi kayda geçti.

Frontex'in Yetki Genişletilmesi

AB Sınır ve Sahil Güvenlik Ajansı Frontex'in Birlik dışındaki ülkelerde daha geniş yetki alıp alamayacağı sorusuna Rantanen, Frontex'in yetki belgesinin yeniden yazıldığını ve bu konuda imkanlar ortaya çıkabileceğini belirtti. Bazı AB ülkeleri, Frontex'e geri dönüşlerde daha etkin bir rol verilmesini ve dış ülkelerde daha geniş bir varlık sağlanmasını talep ediyor.

Göçmen kaçakçılığı ile ilgili detaylar için ayrıca Büyükçekmece'de vatandaşlık satışı iddianamesi incelenebilir.