İran, 20 Mart'ta geleneksel Nevruz bayramını savaşın gölgesinde karşılıyor. Ülke, 28 Şubat'tan beri ABD ve İran arasında devam eden yoğun bombardıman altında bulunuyor. Bu süreçte 3 bin 100’den fazla kişinin hayatını kaybettiği, ölenlerin 1354’ünün sivil ve en az 207’sinin çocuk olduğu bildiriliyor. Bu durum, İran Savaşı ve Epstein Dosyaları başlıklı makalede detaylı şekilde ele alınmıştır.

Nevruz'un Anlamı ve Bu Yılki Kutlamalar

Nevruz, "yeni gün" anlamına gelirken, İran’da üç bin yıldan uzun süredir baharın gelişini ve doğanın yeniden doğuşunu simgeliyor. İranlılar, özellikle Tahran’ın kuzeyindeki Damavand’da yaşayan 50’li yaşlardaki Mina gibi geleneksel olarak bayrama haftalar öncesinden hazırlanıyor. Mina, "Eskiden evimizi temizler, yeni kıyafetler alır, tatlı ve şekerlemelerle kutlardık" diyor ancak bu yıl yaşanan savaş ortamı nedeniyle Nevruz’un anlamının değiştiğini belirtiyor. Oğlu Emir ise, "İnsanlar işlerini kaybetti, ülkenin altyapısının yok olmasından korkuyorum. Bu Nevruz'un son kutlamamız olmasını istemiyorum" ifadesini kullanıyor.

Gelenekler ve Zorluklar

Nevruz, İran’da tarih, ulusal kimlik ve kültürel geleneklerin önemli bir parçası. Fars, Kürt, Ermeni, Azerbaycanlı ve diğer birçok topluluk bayramı kendi görenekleriyle kutluyor. Ancak savaş, 1980’lerde Irak ile yaşanan sekiz yıllık savaşın ardından ilk kez Nevruz’un bu kadar zor koşullarda kutlanmasına neden oluyor. Geleneksel olarak yeni yıla temiz bir başlangıç yapmak için evler baştan aşağı temizlenirken, Mina televizyon programlarında füze ve insansız hava aracı seslerinin karışmasından endişeli olduğunu dile getiriyor.

Güvenlik Endişeleri ve Sosyal Hayat

Tahran sokakları bu yıl Nevruz öncesinde alışılmışın çok daha sessiz. Parmis adlı 20’li yaşlardaki genç kadın, "Eskiden Nevruz alışverişi kolaydı ancak şimdi sürekli hava saldırısı korkusu var" diyor. Parmis, tırnak yaptırmak için gittiği güzellik salonunda büyük bir patlama yaşandığını ancak kimsenin korkmadığını aktarıyor. Bazı pazarlar açık kalsa da, alışveriş ve ziyaretler sınırlandırılmış durumda. Maryam adlı bir kadın ise, "Bazı insanlar Haft Sin için alışveriş yapıyor, ama genel tablo önceki yıllardan çok farklı" şeklinde konuşuyor. Bu durum, İran'da Nevruz Öncesi Ateş Festivali haberinde de benzer şekilde vurgulanmıştır.

Farklı Görüşler ve Umutlar

Ülkede savaşın sürmesini destekleyenler de var. Tahran’da yaşayan 30’lu yaşlardaki Ramtin, "Nevruz’un anlamı yok, İslam Cumhuriyeti gitmezse zorluklar sürecek" diyor. Kian ise annesinin "din adamları giderse ev başına yıkılsa bile razı olur" sözlerini aktarıyor. Savaş, Nevruz’un umut ve yenilenme simgesi olan anlamını gölgeliyor. Tahranlı 20’li yaşlardaki Şirin, "Bazı dükkanlar açık ama havada Nevruz’un kokusu yok" diyerek savaşın ruh halini özetliyor.

Mina: "Keşke her şey kötü bir rüyadan uyanmışız gibi hafızamızdan silinse."