Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı Numan Kurtulmuş, çok merkezli bir dünya düzeninin oluştuğu bir dönemi yaşadığımızı ifade ederek, "Değerlerimizin ve ilkelerimizin kaba kuvvet ve keyfilik karşısında korunması, stratejik bir perspektifle şekillenen, ülkelerimiz arasında daha etkin ve sonuç odaklı iş birliğini zorunlu kılmaktadır." dedi.

Üç Deniz Girişimi Zirvesi'nde Türkiye'nin Stratejik Ortaklığı

Kurtulmuş, Hırvatistan Parlamentosu'nun ev sahipliğinde Zagreb Ulusal ve Üniversite Kütüphanesi'nde düzenlenen "Üç Deniz Girişimi Parlamenter Zirvesi"nin, Türkiye'nin ilk kez "stratejik ortak" olarak katılması nedeniyle kendileri için özel bir öneme sahip olduğunu belirtti. Türkiye için bağlantısallığın öncelikli bir konu olduğunu vurgulayan Kurtulmuş, ulaşım, enerji ve iletişim koridorlarının geliştirilmesine büyük önem verdiklerini kaydetti.

Üç Deniz Girişimi'nin, bölgesel sahiplik ilkesi temelinde şekillenen kapsayıcı bir stratejik iş birliği ve istişare platformu olduğunu ifade eden Kurtulmuş, Karadeniz'de en uzun sahil şeridine sahip kıyıdaş ülke olarak Türkiye'nin girişimle ilişkilerini derinleştirmeye ve çok boyutlu iş birliğini geliştirmeye kararlı olduğunu söyledi.

Türkiye'nin Jeostratejik Rolü ve Bölgesel Projeler

Türkiye'nin jeostratejik konumu ve gelişmiş altyapısıyla Asya ve Avrupa arasında bağlantı kurmada önemli fırsatlar sunduğunu belirten Kurtulmuş, "Orta Koridor ile Güney Kafkasya ve Orta Asya üzerinden Asya ile Avrupa'yı, Kalkınma Yolu projesiyle Körfez’den Avrupa’ya uzanan kuzey-güney eksenini birbirine bağlıyoruz. Bu projeler, bölgesel ve küresel bağlantısallığın güçlendirilmesindeki stratejik rolümüzü ortaya koyuyor." dedi.

Ayrıca, akıllı ulaşım, yeşil lojistik ve dijital altyapı alanlarındaki ulusal stratejilerin de Üç Deniz Girişimi'ne ilave katkılar sağlayacağını vurguladı. TBMM olarak girişim hedeflerine ulaşılması için parlamentolar arası diyaloğu desteklemeye hazır olduklarını söyledi.

Jeopolitik Gerilimler ve Uluslararası Düzenin Krizi

Kurtulmuş, Ukrayna ve Orta Doğu'daki çatışmaların küresel bağlantısallığın jeopolitik gerilimlere karşı ne kadar kırılgan olduğunu gösterdiğini belirtti. Sudan’daki insani kriz, dört yıldır süren Ukrayna savaşı, Gazze’deki soykırım ve İsrail ile ABD’nin İran’a karşı savaşı gibi gelişmelerin, 1945 sonrası kurulan uluslararası düzenin sarsıldığını ortaya koyduğunu söyledi.

Uluslararası sistemin köklü bir dönüşüm içinde olduğunu ve çok merkezli bir dünya düzeninin şekillendiğini ifade eden Kurtulmuş, "Güçlülerin hukukun yerini aldığı, uluslararası mekanizmaların etkisinin azaldığı bir sistemik krizle karşı karşıyayız. Kurallar kağıt üzerinde var ancak uygulanabilirliği zayıf. Bu nedenle, değerlerimizin korunması ve ülkeler arasında daha etkin bir iş birliği zorunlu hale gelmiştir." dedi.

Bölgesel Güvenlik ve Barış Çabaları

Karadeniz’in güvenliğinin kıyıdaş ülkeler, Avrupa ve ötesi için hayati önem taşıdığını belirten Kurtulmuş, Rusya-Ukrayna savaşını bölge için en önemli tehdit olarak nitelendirdi. Türkiye’nin savaşın başından beri Ukrayna’nın egemenliğine ve toprak bütünlüğüne desteğini kararlılıkla sürdürdüğünü hatırlattı.

Türkiye’nin, uluslararası hukuk ve Birleşmiş Milletler Şartı temelinde Ukrayna ile Rusya arasında adil ve kalıcı barış için yürüttüğü diplomatik girişimlere öncülük ettiğini söyledi. Ayrıca, Azerbaycan’ın toprak bütünlüğünü yeniden sağlamasının ardından Azerbaycan-Ermenistan görüşmelerinde kaydedilen ilerlemeyi memnuniyetle karşıladığını ve Güney Kafkasya’da kalıcı barışın bölgesel bağlantısallığı güçlendireceğini belirtti.

Orta Doğu’daki İnsani Kriz ve Çözüm Çağrıları

Kurtulmuş, ABD ve İsrail’in İran’ı hedef alan, bölgedeki sivil halka ve altyapıya zarar veren savaşın sona erdirilmesi çağrısında bulundu. Orta Doğu’daki insani trajediye kayıtsız kalmalarının mümkün olmadığını vurguladı.

İsrail’in İran ve Lübnan’a yönelik saldırıları ile Filistin halkına karşı işlediği suçların bölgeyi istikrarsızlaştırdığı gibi Avrupa’nın güvenliği, ekonomisi ve ahlaki duruşunu da olumsuz etkilediğini ifade etti. Bu nedenle bölgede tüm ülkelerin toprak bütünlüğünü savunma çabalarının artırılması, Filistin halkına yönelik suçlara karşı sesin yükseltilmesi ve iki devletli çözüm temelinde, 1967 sınırları içinde bağımsız bir Filistin devletinin kurulmasının desteklenmesi gerektiğini söyledi.

Bağlantısallıkta Yeni Perspektifler

Kurtulmuş, bağlantısallığın yalnızca enerji, ulaşım ve iletişimle sınırlı kalmadığını, aynı zamanda bilgi, kültür ve değerlerin paylaşımını da kapsadığını belirtti. "Stratejik ortak olarak ülkeleri, halkları ve kıtaları birbirine bağlayan güven, değer, refah ve dayanıklılık koridorları inşa etme kararlılığımızı bir kez daha vurgulamak isterim." dedi.

TBMM olarak Üç Deniz Girişimi parlamentolarıyla yakın iş birliği içinde çalışmaya, iş birliğini güçlendirmeye ve girişimi kamuoyuna daha etkin tanıtmaya hazır olduklarını da sözlerine ekledi.

Zirvenin açılış oturumunun ardından TBMM Başkanı Kurtulmuş, aile fotoğrafında yer aldı.