5 Mart 2026 Perşembe
Dünya 05 03 2026 09:18 3 dk okuma 4 okunma

Çinli Profesör: ABD, İran ile Savaşta Dezavantajda

Çinli profesör Jiang Xueqin, ABD-İran çatışmasında İran'ın stratejik üstünlüğe sahip olduğunu ve ABD'nin dezavantajda olduğunu belirtti.

Çinli Profesör: ABD, İran ile Savaşta Dezavantajda

Çinli akademisyen Jiang Xueqin, geçen hafta katıldığı "Kırılma Noktaları" programında, Tahran ve Washington arasındaki gerilimin olası sonuçlarını değerlendirdi. Jiang, İran'ın mevcut çatışma ortamında ABD'ye kıyasla önemli avantajlar elde ettiğini savundu.

İran'ın Stratejik Üstünlüğü

Jiang, "Savaşın gidişatına dair analizime dayanarak, İran'ın ABD'ye göre çok daha fazla avantaja sahip olduğunu düşünüyorum" dedi. İki ülke arasında şu anda bir yıpratma savaşının yaşandığını belirten uzman, İranlıların bu çatışmaya 20 yıldır hazırlandığını ifade etti.

İran'ın dini motivasyonunun çatışmadaki kilit unsurlardan biri olduğunu vurgulayan Jiang, İranlıların mücadeleyi "büyük Şeytan" olarak adlandırdıkları ABD'ye karşı bir savaş olarak gördüğünü aktardı. Geçen haziranda yaşanan 12 günlük çatışmada, Tahran yönetiminin hem İsrail hem de ABD güçlerinin saldırı kapasitelerini detaylı şekilde analiz etme şansı bulduğunu anlattı.

Vekil Gruplar ve Strateji

Jiang, İranlıların yeni bir saldırıya hazırlanmak için yaklaşık 8 ay süresi olduğunu dile getirdi. Buna göre, Tahran yönetimi ABD'yi devirebileceğine inandığı stratejisini güçlendirdi. Uzman, İran'ın vekilleri olan Husiler, Hizbullah, Hamas ve diğer milislerin Amerikan zihniyetini anladığını ve ABD imparatorluğunu zayıflatma konusunda etkili stratejilere sahip olduklarını belirtti.

Körfez Bölgesindeki Kritik Hedefler

Çinli profesör, İran'ın küresel ekonomiyle çatışma içinde olduğunu savundu. Bu kapsamda, sadece Körfez İşbirliği Konseyi ülkelerindeki Amerikan üsleri değil, bölgedeki enerji altyapısının da hedef alındığını anlattı. Özellikle su kaynaklarının önemine dikkat çeken Jiang, Körfez ülkelerinin su ihtiyacının yüzde 60'ının su arıtma tesislerinden karşılandığını ve Suudi Arabistan'ın Riyad kentindeki su arıtma tesisinin yok edilmesi halinde kentin iki hafta içinde susuz kalabileceğini vurguladı.

Ayrıca, İran'ın Hürmüz Boğazı'nı kapatma kapasitesine sahip olduğunu belirten Jiang, Körfez İşbirliği Konseyi'nin gıda ihtiyacının yüzde 90'ının bu boğazdan karşılandığını kaydetti. Uzman, İran'ın Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Bahreyn ve Katar gibi ülkelerin varlığını tehdit ettiğini ifade etti.

ABD Ekonomisi ve Yapay Zeka Alanındaki Riskler

Jiang, ABD ekonomisinin büyük ölçüde yapay zeka yatırımları ve veri merkezleri tarafından desteklendiğini aktardı. Bu sektörlere yapılan yatırımların önemli kısmının Körfez ülkelerinden geldiğini belirten profesör, bu ülkelerin petrol satışının engellenmesi durumunda ABD'deki "yapay zeka balonunun patlayacağını" öngördü. Ayrıca, ABD ekonomisinin finansal bir Ponzi şemasına benzediğini ve çökme riski taşıdığını ifade etti.

Askeri Sanayi ve Mühimmat Krizi

Program kapsamında, ABD ve İsrail'in özellikle füze önleyicilerinde yaşadığı mühimmat eksikliği soruldu. Jiang, ABD ordusunun 21. yüzyıl savaşlarına uygun tasarlanmadığını belirtti. İran'ın "Shahed" tipi insansız hava aracının maliyetinin yaklaşık 50 bin dolar olduğunu hatırlatan Jiang, ABD'nin milyon dolarlık füzelerle bu tür İHA'ları imha etmeye çalışmasının sürdürülebilir olmadığını vurguladı.

İkinci Dünya Savaşı sonrasında ortaya çıkan ABD askeri sanayi kompleksinin Soğuk Savaş döneminin güç gösterisine uygun olarak tasarlandığını söyleyen Jiang, son 20 yılda ABD hegemonyasının yenilmezlik algısının zedelendiğini savundu. Ayrıca, petro-dolar sisteminin ve ABD dolarının rezerv para birimi statüsünün çöküşünün küresel ekonomiyi ve ABD'nin küresel hegemonyasını yeniden şekillendireceğini değerlendirdi.

Kara Harekatı Baskısı ve Tarihsel Paralellikler

Jiang, rejim değişikliğinin sadece hava saldırılarıyla gerçekleştirilemeyeceğine dikkat çekti. Böyle bir hedef için kara birliklerinin gerektiğini belirten uzman, önümüzdeki aylarda ABD üzerinde kara birlikleri gönderme baskısının artacağını söyledi. Körfez İşbirliği Konseyi ülkelerinin varlığının ABD için kritik olduğunu ve bu ülkelerin korunması gerektiğini vurguladı.

ABD'nin İran'a Saldırmasının Nedenleri

Son olarak Jiang, ABD'nin saldırı kararının ardındaki temel nedenleri değerlendirdi. ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin savaşı özellikle istediğini iddia eden Jiang, ilk nedenin ABD'nin kibri olduğunu belirtti. Tarih boyunca imparatorlukların benzer davranışlar sergilediğini ifade eden Jiang, Venezuela Devlet Başkanı Maduro'nun kaçırılması operasyonunun Trump için bir adrenalin patlaması yarattığını anlattı.

Bu durumun Trump'ın orduya aşırı güvenmesine yol açtığını söyleyen Jiang, Adolf Hitler'in Avrupa'yı kolay fethetmesinin ardından Sovyetler Birliği'ni işgal etmesi ve bunun Alman ordusunun yıkımına neden olmasına benzetti. İkinci neden olarak ise iç siyasi hesaplamaları gösteren Jiang, Trump'ın şahsen bu savaştan fayda sağladığını öne sürdü. Suudi Arabistan'ın Trump'ın damadı Jared Kushner'in özel sermaye şirketine 2 milyar dolar yatırım yapması ve İsraillilerin Miriam Adelson aracılığıyla Trump'ın siyasi kariyerini finanse etmesini hatırlattı.

Yapay Zeka Özeti

Haberin ana noktalarını hızlıca anlamanıza yardımcı olan yapay zeka destekli özet

Çinli akademisyen Jiang Xueqin, İran'ın ABD'ye kıyasla savaşta önemli avantajlar elde ettiğini söyledi. İran'ın dini motivasyonları, vekil grupları ve Körfez bölgesindeki kritik hedefleriyle ABD'yi zor durumda bıraktığını vurguladı. Ayrıca ABD'nin askeri ve ekonomik zorluklar yaşadığına dikkat çekti.

Paylaş:
Ahmet Yılmaz

Ahmet Yılmaz

Haber Editörü

Deneyimli haber editörü ve yazar. Uzun yıllardır haber dünyasında yer almakta ve güncel gelişmeleri takip etmektedir.

Yorumlar

Google ile Yorum Yap

Yorum paylaşabilmek için Google hesabınızla giriş yapmanız gerekiyor. Giriş yaptıktan sonra yorumunuz otomatik olarak adınız ve profil fotoğrafınızla yayınlanacaktır.

Giriş yapma butonuna bastığınızda Google hesabınıza yönlendirileceksiniz. Yetkilendirme sonrasında bu sayfaya geri döneceksiniz.

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu siz yapın!