BBC'nin araştırma ve teyit birimi Verify, ABD uçak gemisi USS Abraham Lincoln'un İran yakınlarında bulunduğunu uydu görüntüleriyle doğruladı. İki ülke, ikinci tur görüşmeler için 17 Şubat Salı günü İsviçre’de bir araya gelecek.

İran, görüşmelerin nükleer program ve ABD yaptırımlarının kaldırılması üzerine odaklanacağını belirtirken, Washington ise askeri program ve İran’daki protestoların sert şekilde bastırılması konularını gündeme taşımak istediğini ifade etmişti.

ABD'nin Ortadoğu'daki Askeri Varlığı Artıyor

6 Şubat'ta Umman’da gerçekleşen ilk görüşmelerden sonra iki taraf olumlu mesajlar vererek müzakerelerin süreceği sinyalini vermişti. USS Abraham Lincoln, üç güdümlü füze destroyeriyle birlikte bir taarruz grubunu yönetiyor ve 90 uçak ile 5.680 mürettebat taşıyor. Geminin ocak sonunda Körfez bölgesine yerleştirildiği ancak uydu görüntülerinde şimdiye kadar görülmediği bildirildi.

BBC Verify’in elde ettiği son uydu görüntülerinde Abraham Lincoln'un Umman kıyılarından yaklaşık 700 km açıkta, Arap Denizi’nde olduğu tespit edildi. Ayrıca ABD'nin dünyanın en büyük savaş gemisi USS Gerald R Ford'u da önümüzdeki üç hafta içinde bölgeye göndereceği bildiriliyor.

Askeri Unsurlar ve Hava Hareketleri

Verify, bölgede ABD'ye ait savaş gemisi, destroyer ve savaş uçakları sayısında artış olduğunu gözlemliyor. Avrupa Sentinel-2 uydularından alınan görüntüler, Abraham Lincoln’un Umman kıyılarından 240 km açıkta yer aldığını gösteriyor. Bölgede şu anda 12 ABD gemisi uydu görüntüleriyle takip ediliyor.

Abraham Lincoln, üç Arleigh Burke sınıfı destroyerle birlikte bir uçak gemisi saldırı grubu oluşturuyor. Ayrıca uzun menzilli füze saldırısı yapabilen iki destroyer ve Körfez’de Bahreyn deniz üssünde kıyıya yakın muharebe için üç özel gemi yer alıyor. Diğer destroyerler ise Doğu Akdeniz, Suda Körfezi ve Kızıldeniz’de konumlanmış durumda.

Hava birimlerinde de hareketlilik var. Ürdün'deki Muwaffaq Salti askeri üssünde konuşlandırılan F-15 ve EA-18 savaş uçaklarının sayısı artarken, ABD ve Avrupa’dan Ortadoğu’ya yönelen kargo, yakıt ikmal ve iletişim uçakları sayısında da artış gözleniyor.

İran’ın Karşılık Gösterisi

ABD Merkez Komutanlığı, 6 Şubat’ta Arap Denizi’nde Abraham Lincoln ve beraberindeki unsurların görüntülerini yayımlayarak askeri güç gösterisi yaptı. Buna İran, 16 Şubat’ta Hürmüz Boğazı’nda düzenlediği deniz tatbikatıyla karşılık verdi.

Tasnim Haber Ajansı'na göre, İran Devrim Muhafızları Ordusu Komutanı Tümgeneral Muhammed Pakpur, tatbikat sırasında limanda deniz araçlarını denetledi ve füzelerin fırlatıldığı görüldü. Hürmüz Boğazı, dünya petrol ve doğalgazının yaklaşık beşte birinin geçtiği kritik bir deniz yoludur.

Askeri İstihbarat Uzmanlarından Değerlendirme

BBC Verify’a konuşan askeri istihbarat uzmanı Justin Crump, ABD’nin Ortadoğu’daki mevcut askeri hazırlıklarının, geçen yıl Venezuela ve İran’a yönelik operasyonlardan "daha derin ve sürdürülebilir" olduğunu belirtti. Crump, ABD'nin bölgede bir uçak gemisi saldırı grubu ile bağımsız çalışan birkaç destroyer bulundurduğunu ve bu varlığın olası tepkilere karşı koymak için tasarlandığını ifade etti.

Risk ve istihbarat şirketi Sibylline CEO’su Crump, ABD'nin savaş gemileri, uçakları ve sekiz hava üssü ile ‘‘günde yaklaşık 800 sorti’’ yapabilecek yoğun ve sürekli bir saldırı kapasitesi oluşturduğunu söyledi. Bu hazırlıkların sadece saldırı değil, aynı zamanda geniş çaplı caydırıcılık amaçlı olduğunu vurguladı.

Bu haber, BBC gazetecileri Barbara Metzler, Ghoncheh Habibiazad, Thomas Copeland ve Yi Ma'nın katkılarıyla hazırlanmış olup, yapay zekâ desteğiyle çevrilmiştir.