Orta Doğu'da artan askeri sevkiyatlar, ABD'nin bölgedeki operasyonel kabiliyetini en üst seviyeye çıkardı. Deniz ve hava unsurlarının güçlendirilmesiyle birlikte ABD kuvvetleri, kapsamlı bir harekatı yürütebilecek duruma geldi.

Sahadaki birliklerin komuta kademesinden gelecek talimata göre İran'a yönelik saldırıya hazır olduğu bildirildi. Askeri gerilim devam ederken, ABD ile İran arasında dolaylı diplomatik temaslar sürüyor. Cenevre'de planlanan yeni görüşme turu öncesinde taraflar hem askeri hem diplomatik kanallarda hazırlıklarını sürdürüyor.

İran'da Yeniden Protestolar

İran'da özellikle üniversite kampüslerinde yeniden gösteriler düzenleniyor. Öğrencilerin yoğun katılımıyla gerçekleşen eylemlerde güvenlik güçleri ile karşıt görüşlü gruplar arasında zaman zaman gerilim yaşandığı açıklandı. Sosyal medyada bazı grupların hükümet karşıtı sloganlar attığı görüldü.

ABD Ordusu Hazır, Trump'ın Kararı Bekleniyor

ABD'nin Orta Doğu'daki askeri varlığı 2003'ten bu yana en yüksek seviyeye ulaştı. ABD'li savunma yetkilileri, ordunun tüm unsurlarıyla hazır durumda olduğunu ve Trump'ın vereceği kararı beklediklerini belirtti. Bölgede konuşlanmanın hem saldırı hem savunma kapasitesini genişlettiği kaydedildi.

Fox News'e konuşan eski Pentagon yetkilisi ve Washington Yakın Doğu Politikaları Enstitüsü Araştırma Direktörü Dana Stroul, mevcut birliklerin Trump'ın talimatlarını uygulayabilecek durumda olduğunu vurgulayarak, "ABD ordusu, Trump'ın emriyle uzun süreli ve yüksek yoğunluklu bir harekata ve Orta Doğu'daki müttefiklerini İran füzelerinden korumaya hazır" dedi.

Haziran 2025'te İran bağlantılı nükleer hedeflere yönelik saldırılardan farklı olarak, bu kez daha geniş ve sürdürülebilir bir askeri kapasitenin sahada olduğu belirtildi. Stroul, "Geçen yaz 12 Günlük Savaş ve ABD'nin Gece Yarısı Çekici Operasyonu sırasında iki uçak gemisi ve onlara eşlik eden gemiler ile hava filoları Orta Doğu'da konuşlandırılmıştı. Ford uçak gemisinin eklenmesi çok önemli; İran ile savaş durumunda ABD'nin saldırı kabiliyetini artırıyor" ifadelerini kullandı.

USS Abraham Lincoln ve USS Gerald R. Ford Bölgede

ABD Donanması'na ait USS Abraham Lincoln uçak gemisi Arap Denizi'nde konuşlandırıldı. Nükleer enerjili geminin saldırı grubunda Tomahawk füzeleriyle donatılmış Arleigh Burke sınıfı destroyerler yer alıyor. Gemide savaş uçakları, elektronik harp unsurları ve yaklaşık 5 bin 680 personel görev yapıyor.

Dünyanın en büyük savaş gemisi olarak bilinen USS Gerald R. Ford'un da bölgeye yönlendirildiğinin altını çizen Stroul, "İkisi de Orta Doğu CENTCOM bölgesinde olacak; biri Doğu Akdeniz'de, diğeri Arap Körfezi'nde bulunabilir. Bunun muhtemelen hazırlık, müsaitlik ve Orta Doğu'ya yakınlık gibi nedenleri var. Ford uçak gemisi eve dönüyordu ancak Orta Doğu'ya geri yönlendirildi" dedi.

Ayrıca F-35 ve F-22 savaş uçakları, KC-135 ve KC-46 yakıt ikmal uçakları ile E-3 Sentry erken uyarı uçaklarının bölgeye sevk edildiği bildirildi. Uçuş takip verileri, RC-135W Rivet Joint tipi istihbarat uçağının Katar'a indiğini gösterdi. Ürdün'deki Muvaffak Salti Hava Üssü'nde ise bir F-15 filosu oluşturuldu.

Orta Doğu'daki ABD Üsleri

ABD Dış İlişkiler Konseyi verilerine göre ABD'nin Orta Doğu'da en az 19 askeri tesisi bulunuyor ve bunlardan sekizi kalıcı statüde kabul ediliyor. Türkiye, Bahreyn, Mısır, Irak, İsrail, Ürdün, Kuveyt, Katar, Suudi Arabistan, Suriye, Umman ve Birleşik Arap Emirlikleri'nde ABD askeri varlığı sürüyor.

Bahreyn'de yaklaşık 9 bin ABD askeri görev yapıyor ve ülke, ABD Donanması Beşinci Filosu'nun karargahına ev sahipliği yapıyor. Katar'daki El-Udeid Hava Üssü ise yaklaşık 10 bin askerin bulunduğu en büyük ABD üssü konumunda ve ABD Merkez Komutanlığı'nın taktik karargahı olarak kullanılıyor. Kuveyt'teki Arifjan Kampı ve Ali el-Salem Hava Üssü ile Camp Buehring de önemli konuşlanma noktaları arasında yer alıyor.

Suudi Arabistan'da yaklaşık 2 bin 700, Ürdün'de 3 bin 800, Irak'ta 2 bin 500 ve Suriye'de 2 bin ABD askeri bulunuyor. ABD'li savunma yetkilileri, bölgede toplam yaklaşık 40 bin ABD askerinin görev yaptığını açıkladı.

ABD ve İran Arasındaki Nükleer Müzakereler

Askeri hareketlilik sürerken Washington ile Tahran arasında dolaylı temaslar devam ediyor. Umman, 26 Şubat'ta arabuluculuk rolü üstlenerek yeni görüşme turunun Perşembe günü Cenevre'de yapılacağını duyurdu. Umman Dışişleri Bakanı Badr el-Busaidi görüşmeleri doğruladı.

Stroul, İran yönetiminin gerilim ile diplomasi arasında denge kurmaya çalıştığını belirterek, "İran liderleri, kendi yetenekleri hakkında kılıç sallamakla, hazırlık ve tatbikatlar düzenleyerek hazır olduklarını göstermek arasında bir denge kurmaya çalışarak zayıf bir oyun oynuyorlar. Müzakereler yoluyla bunu yavaşlatmaya çalışıyorlar. ABD'nin üstünlüğünün gerçekliği konusunda kimse yanılgıya düşmemeli; İran, konvansiyonel anlamda tamamen yetersiz kalıyor. İsrail geçen yıl bir günde İran hava sahasına hakim oldu, İran'ın birçok güvenlik liderini hedef aldı, füze cephaneliğinin yarısını imha etti ve ABD, İran'ın nükleer programını önemli ölçüde geriye götürdü" dedi.

CBS'e röportaj veren İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, Perşembe günü Cenevre'de ABD temsilcisi Steve Witkoff ile görüşmeyi beklediğini ve diplomatik çözüm için "iyi bir şansın" bulunduğunu söyledi. İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezezkiyan ise sosyal medyada görüşmelerin "cesaret verici sinyaller verdiğini" belirtti ancak Tahran'ın "herhangi bir olası senaryo için gerekli tüm hazırlıkları yaptığını" da ekledi.

İran'da Yeni Protestolar

AFP'nin haberine göre, nükleer müzakereler sürerken İran'da hükümet karşıtı protestolar yeniden başladı. İran devlet haber ajansı, Pazar günü Tahran'daki 5 üniversite ile Meşhed'de bir üniversitede öğrencilerin gösteri düzenlediğini bildirdi.

ABD merkezli İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRNA), önceki protestolarda en az 7 bin 15 kişinin öldüğünü, bunların 214'ünün güvenlik gücü mensubu olduğunu açıkladı. Aktivistler, 8-9 Ocak'taki olaylarda en az 7 bin 15 protestocunun yaşamını yitirdiğini belirtti.