İnsan Hakları İzleme Örgütü'nün (HRW) yayımladığı 2026 Dünya Raporu, Trump'ın Beyaz Saray'a dönüşüyle birlikte, Rusya ve Çin'in baskısı altında zaten zayıflayan insan hakları ortamının daha da kötüleştiğini ortaya koydu.

Demokratik Gerileme Hızlandı

HRW, son 20 yılda dünyada bir "demokratik gerileme" yaşandığını ve demokrasinin Sovyetler Birliği'nin çöküşü öncesi 1985'ten bu yana görülmemiş seviyelere gerilediğini belirtti. Örgütün İcra Direktörü Philippe Bolopion, Euronews'e verdiği röportajda, "ABD demokratik sisteminde Trump yönetimi altında yalnızca bir yıl içinde görülen bozulma hızı şaşırtıcı" ifadelerini kullandı.

Bolopion, ABD'deki bu hızlı demokratik gerilemenin uluslararası etkileri olduğunu vurgulayarak, Trump yönetiminin "insan hakları ekosisteminin tamamına karşı döndüğünü" ve bunun "benzeri görülmemiş bir tehdit" oluşturduğunu belirtti.

Bağımsız Kurumlara ve Seçimlere Yönelik Saldırılar

Rapor, Trump yönetiminin hakimlerin, gazetecilerin, akademik kurumların, hukuk bürolarının ve büyük şirketlerin bağımsızlığını hedef aldığını, ayrıca seçimlerin dokunulmazlığına olan güveni sarsmaya çalıştığını ifade etti. Bolopion, "Bu, ABD demokrasisini güçlü ve dirençli kılan tüm denge ve denetim mekanizmalarına karşı çok cepheli bir saldırı" dedi.

Ayrıca raporda, ABD şehirlerinde Göçmenlik ve Gümrük Muhafaza (ICE) ajanlarının gerçekleştirdiği, yüzlerce gereksiz şiddet içeren ve kötü muamele barındıran baskınlara da dikkat çekildi.

Otoriterleşme Eğilimleri ve Irksal Söylemler

HRW raporunda, Trump yönetiminin ırksal ve etnik günah keçisi yaratma söylemi, Ulusal Muhafızların ülke içinde kullanılması, siyasi rakipler ve eski yetkililere yönelik misillemelerle demokratik denge-denetim mekanizmalarını zayıflatma girişimlerinin ABD'de otoriterliğe doğru belirgin bir kaymaya işaret ettiği belirtildi.

Küresel Koalisyon Çağrısı

Bolopion, "ABD'deki insan hakları ve demokrasi gerilemesinin dünyaya yanlış mesaj verdiğini" ifade etti. Avrupa'da da benzer şekilde göçmenler, azınlıklar, LGBT bireyler ve kadınların haklarını hedef alan girişimlerin görüldüğünü vurguladı.

HRW, bu tehditlere karşı ülkelerin Rusya, Çin gibi agresif süper güçlerin yanı sıra artık ABD'ye karşı da geri adım atmaları gerektiğini belirtti. Bolopion, Avrupa Birliği ve Kanada Başbakanı Mark Carney'nin Dünya Ekonomik Forumu'ndaki çağrısına atıfta bulunarak, yeni bir ittifak kurulmasında Avrupa'nın kilit rol oynayabileceğini söyledi.

İnsan Hakları Savunucuları İçin Artan Zorluklar

Raporda, HRW'nin de uluslararası kurumlara yönelik saldırılardan muaf kalmadığı belirtildi. Bolopion, "Dünya daha otoriter hale geldikçe sivil alan daralıyor. Bu da HRW'nin işini daha karmaşık, zor ve tehlikeli hale getiriyor" dedi.

Son haftalarda bazı araştırmacıların, İsrail'in Filistinli mültecilerin geri dönüş hakkını reddettiğine dair raporun siyasi tepki korkusu nedeniyle rafa kaldırıldığı iddiasıyla istifa ettiği bildirildi. HRW Eski İsrail ve Filistin Direktörü Omar Shakir, raporun geri çekilmesi kararının ardından Şubat başında görevinden ayrıldığını açıkladı.

Bolopion, raporun geri çekilmesi için herhangi bir siyasi baskı olmadığını, kararın içerik ve kurum içi görüş ayrılıkları nedeniyle alındığını söyledi. Ayrıca HRW'nin İsrail tarafından işlenen ciddi suçlar da dahil olmak üzere insan hakları ihlallerini belgelemekten vazgeçmediğini vurguladı.

Koordinasyon ve Hareket Çağrısı

Bolopion, "Bu bir kriz dönemi ve insan hakları örgütü olarak diğer aktörlerle ve insan haklarını önemseyen hükümetlerle daha koordineli olmamız gerekiyor" dedi. Ayrıca, "En temel haklar, dünyanın her yerinde, ABD'de de saldırı altında. Bu yeni ve tehlikeli bir gerçeklik. Ancak bu bir umutsuzluk çağrısı değil, harekete geçme çağrısı olmalı" ifadelerini kullandı.