Avrupa Komisyonu'nun kamu alımlarında Avrupa'da üretilen ürünlere öncelik verme girişimi, hem AB başkentlerinde hem de uluslararası ortaklardan yoğun lobi baskısıyla karşılaşıyor. Euronews'un edindiği bilgilere göre, Çin ve ABD ile rekabeti güçlendirmeyi amaçlayan bu teklif, "korumacı" olduğu gerekçesiyle eleştiriliyor.

Birçok üye ülke, benzer yaklaşım benimseyen ülkelerle pazar erişimini güvence altına almak için "Avrupa Malı" tanımının esnetilmesini talep ediyor. AB yetkililerinden alınan bilgiye göre, yerli üretim kavramını içerecek Endüstriyel Hızlandırıcı Yasası (IAA) 26 Şubat'ta açıklanması planlanırken, daha önce Kasım 2025'te yaşanan erteleme gibi bu kez de sunumu gecikebilir.

Stratejik Sektörlerde Menşei Şartları

Sızdırılan taslak metin, kimya, otomotiv, yapay zeka ve uzay gibi kritik sektörlere odaklanıyor. Buna göre, elektrikli araçlarda yüzde 70, alüminyumda yüzde 25 ve pencere-kapı plastiklerinde yüzde 30 oranında AB menşei şartı öngörülüyor.

Üye Ülkelerden Endişeler

İskandinav ve Baltık ülkeleri, katı "Avrupa Malı" kurallarının yatırımları engelleyebileceği ve AB şirketlerinin birlik dışı teknolojilere erişimini kısıtlayabileceği konusunda uyarıda bulunuyor. İngiltere de korumacı dönüşümden endişe eden ülkeler arasında yer alıyor.

AB, İngiliz otomobilleri için en büyük ihracat pazarı olmayı sürdürürken, İngiltere Maliye Bakanı Rachel Reeves, ticaret hacminin büyüklüğüne dikkat çekerek, "Ticaretin neredeyse yarısı Avrupa Birliği ile yapılıyor. Dünyanın geri kalanı ile yaptığımız ticaretin toplamı kadarını neredeyse sadece AB ile gerçekleştiriyoruz," ifadelerini kullandı.

Komisyon ve Üye Ülkeler Arasındaki Görüş Ayrılıkları

Komisyon, sonraki adımlarını değerlendirirken, serbest ticareti savunan Ticaret Genel Müdürlüğü'nden itirazlar yükseliyor. Paris ise, kavramın Brüksel'de artık kabul gördüğünü ve tartışmanın uygulama aşamasına geçtiğini belirtiyor.

Iç Pazar ve Hizmetlerden Sorumlu Avrupa Komisyonu Üyesi Stephane Sejourne, "Avrupa Malı, Avrupa'nın ekonomik doktrininde büyük bir değişiklik getiriyor. Bu yüzden ortak ve akıllı bir versiyon oluşturmanın zaman ve çaba gerektirmesi sürpriz değil," dedi.